سفر جودت ییلماز به تهران؛ تأکید بر صلح منطقه‌ای و همکاری‌های راهبردی

دیدار در کاخ سعدآباد و ابراز همدردی جودت ییلماز، معاون رئیس‌جمهور ترکیه، روز جمعه ۳ ژوئیه ۲۰۲۶ (۱۲ تیر ۱۴۰۵) در صدر هیئتی بلندپایه وارد تهران شد. وی در فرودگاه مهرآباد مورد استقبال حسین سیمایی صراف، وزیر علوم، تحقیقات و فناوری ایران و حجابی کرلانگیچ، سفیر ترکیه در تهران قرار گرفت [۱]. ییلماز بلافاصله راهی کاخ سعدآباد شد تا با مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران دیدار کند. این سفر با هدف شرکت در مراسم رسمی تشییع و بزرگداشت آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر پیشین ایران انجام شد که در جریان حملات اواخر فوریه جان خود را از دست داده بود [۴].

ییلماز در این دیدار ضمن ابلاغ پیام تسلیت رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه، تأکید کرد که آنکارا در این دوران سخت در کنار ملت برادر و دوست، ایران، ایستاده است. وی در پیامی در شبکه اجتماعی «ان‌سوسیال» (NSosyal) نوشت: «ما صمیمانه در غم و اندوه مردم ایران شریک هستیم و برای تقویت پیوندهای برادری تلاش خواهیم کرد» [۱][۵].

تلاش برای صلح پایدار و عادی‌سازی روابط یکی از محورهای اصلی گفتگوهای ییلماز و پزشکیان، تحولات اخیر منطقه و روند صلح میان ایران و ایالات متحده بود. ییلماز با اشاره به «تفاهم‌نامه اسلام‌آباد» که با میانجی‌گری قطر و پاکستان به دست آمده، بر حمایت ترکیه از تبدیل این توافق به یک صلح دائمی تأکید کرد [۳]. وی تصریح کرد که ترکیه به عنوان یک قدرت منطقه‌ای، از تمامی کانال‌های دیپلماتیک برای تقویت گفتگوها و حمایت از فرآیند عادی‌سازی پس از جنگ استفاده خواهد کرد [۱].

معاون رئیس‌جمهور ترکیه در بیانیه‌ای مطبوعاتی اظهار داشت: «ما در منطقه خود خواهان جنگ نیستیم، بلکه به دنبال ثبات هستیم. ترکیه معتقد است که امنیت و رفاه تمامی جوامع منطقه تنها در سایه صلح پایدار محقق می‌شود» [۳]. وی همچنین بر لزوم هوشیاری در برابر تحریکاتی که ممکن است روند صلح را مختل کند، تأکید کرد.

اهداف اقتصادی و همکاری‌های انرژی در بخش دیگری از این دیدار، دو طرف بر ضرورت ارتقای سطح همکاری‌های اقتصادی تأکید کردند. ییلماز خاطرنشان کرد که هدف‌گذاری ۳۰ میلیارد دلاری برای حجم مبادلات تجاری دوجانبه همچنان در اولویت دستور کار آنکارا قرار دارد [۴]. وی افزود که با کاهش تحریم‌ها و بهبود شرایط سیاسی، پتانسیل‌های خفته در روابط تجاری دو کشور باید به طور کامل فعال شود.

همکاری در بخش انرژی، به ویژه تمدید قراردادهای صادرات گاز طبیعی ایران به ترکیه و سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های حمل‌ونقل، از دیگر موضوعات کلیدی بود [۴]. ییلماز تأکید کرد که امنیت انرژی یکی از ستون‌های اصلی مشارکت راهبردی تهران و آنکارا است و دو کشور باید برای مقابله با چالش‌های اقتصادی جهانی، هماهنگی بیشتری داشته باشند.

امنیت مرزی و همکاری‌های دفاعی در حاشیه این سفر، مقامات دفاعی و امنیتی همراه ییلماز نیز با همتایان ایرانی خود دیدار کردند. در این گفتگوها بر تقویت همکاری‌های مرزی و مبارزه با گروه‌های تروریستی تأکید شد [۲]. ییلماز در پایان دیدارهای خود خاطرنشان کرد که در صورت فراهم شدن شرایط، رجب طیب اردوغان نیز در آینده نزدیک سفری رسمی به ایران خواهد داشت تا فصل جدیدی در روابط راهبردی دو کشور گشوده شود [۴].