انتقاد تند حزب CHP از سازمان سنجش ترکیه؛ «آیا هرگز آزمونی بی‌نقص برگزار خواهید کرد؟»

در تاریخ ۱ جولای ۲۰۲۶، سازمان سنجش، گزینش و جایگزینی دانشجو در ترکیه (ÖSYM) با انتشار بیانیه‌ای رسمی، از تغییرات جدی در نتایج آزمون سراسری ورود به دانشگاه (YKS) که در ماه ژوئن برگزار شده بود، خبر داد. بر اساس این اطلاعیه، پس از بررسی اعتراضات و تحلیل‌های علمی، یک سوال در بخش ادبیات ابطال و پاسخ یک سوال در بخش ریاضیات تغییر یافته است [2][4]. این موضوع بلافاصله با واکنش تند ییلدیریم کایا، معاون سیاست‌های آموزشی حزب جمهوری‌خواه خلق (CHP) روبرو شد.

جزئیات ابطال و تغییر کلید سوالات YKS 2026 طبق بیانیه رسمی ÖSYM، در آزمون توانایی‌های میدانی (AYT) که در ۲۱ ژوئن ۲۰۲۶ برگزار شد، سوال شماره ۲۳ دفترچه ریاضیات که پیش‌تر گزینه «C» به عنوان پاسخ صحیح آن اعلام شده بود، به گزینه «A» تغییر یافت [2]. همچنین، سوال شماره ۲۰ در دفترچه آزمون زبان و ادبیات ترکی-علوم اجتماعی-۱ به دلیل وجود ایرادات علمی ابطال گردید [4]. سازمان سنجش اعلام کرده است که نمرات داوطلبان بر اساس سوالات معتبر باقی‌مانده و مطابق با دفترچه راهنمای آزمون ۲۰۲۶ مجدداً محاسبه خواهد شد [2][5].

واکنش تند ییلدیریم کایا: «جوانان موش آزمایشگاهی نیستند» ییلدیریم کایا، معاون حزب CHP، در بیانیه‌ای ویدئویی و مکتوب، این اقدام را یک «رسوایی آموزشی» توصیف کرد. او خطاب به مسئولان سازمان سنجش گفت: «ÖSYM، آیا شما هیچ‌وقت نمی‌توانید یک آزمون درست و حسابی برگزار کنید؟» [1]. کایا با اشاره به اینکه هر سال اشتباهات مشابهی تکرار می‌شود، افزود که بازی با آینده و سرنوشت میلیون‌ها جوان که سال‌ها برای این آزمون تلاش کرده‌اند، پذیرفتنی نیست [3]. او تاکید کرد که این بی‌کفایتی‌ها باعث از بین رفتن اعتماد عمومی به عدالت آموزشی در کشور می‌شود.

تکرار اشتباهات سالانه و بحران مدیریت کایا در بخش دیگری از سخنان خود خاطرنشان کرد که این تنها یک اشتباه فنی ساده نیست، بلکه نشان‌دهنده فقدان جدیت در سیستم سنجش و ارزیابی کشور است. وی اظهار داشت: «هر سال شاهد همان اشتباهات، همان بی‌کفایتی‌ها و همان قربانی شدن دانش‌آموزان هستیم. کسانی که نمی‌توانند امنیت آزمون و دقت در ارزیابی را تضمین کنند، باید پاسخگو باشند» [1][3]. این انتقادات در حالی مطرح می‌شود که پیش از برگزاری آزمون نیز کایا درباره نابرابری‌های آموزشی و فشارهای وارده بر دانش‌آموزان هشدار داده بود.

پیامدهای این تصمیم برای داوطلبان تغییر در کلید سوالات و ابطال آن‌ها در مرحله‌ای که داوطلبان منتظر اعلام نتایج نهایی هستند، می‌تواند رتبه‌های بسیاری از دانش‌آموزان را جابجا کند. کارشناسان آموزشی معتقدند این تغییرات دیرهنگام، استرس روانی زیادی به خانواده‌ها وارد کرده و بار دیگر بحث ضرورت اصلاحات ساختاری در سازمان سنجش ترکیه را به صدر اخبار بازگردانده است. حزب CHP اعلام کرده است که این موضوع را در پارلمان دنبال خواهد کرد تا از تکرار چنین حوادثی در سال‌های آینده جلوگیری شود.