فراخوان برای برکناری رئیس دانشگاه دوزجه؛ بحران در مدیریت آکادمیک ترکیه

جزئیات فراخوان برکناری و تنش‌های اخیر در تاریخ ۳۰ ژوئن ۲۰۲۶، گزارش‌های متعددی در رسانه‌های معتبر ترکیه از جمله «سون داکیکا» منتشر شد که نشان‌دهنده افزایش نارضایتی‌ها از عملکرد مدیریت دانشگاه دوزجه است [۱]. این اعتراضات اکنون به یک فراخوان رسمی خطاب به شورای آموزش عالی ترکیه (YÖK) تبدیل شده است که در آن صراحتاً درخواست شده پروفسور دکتر ندیم سوزبیر، رئیس فعلی دانشگاه، از سمت خود برکنار شود. منتقدان بر این باورند که اقدامات اخیر مدیریت دانشگاه، استقلال آکادمیک و اعتبار علمی این نهاد را به شدت خدشه‌دار کرده است. ## ماجرای استعفای اجباری رؤسای دانشکده‌ها یکی از اصلی‌ترین دلایل شعله‌ور شدن این بحران، حوادث مربوط به اواسط ژوئن ۲۰۲۶ است. در آن زمان، گزارش‌هایی مبنی بر برکناری ناگهانی پروفسور دکتر اوغوز کارا و پروفسور دکتر رجایی آیدین، رؤسای دانشکده‌های گردشگری و علوم سیاسی، منتشر شد [۲]. این دو مقام دانشگاهی پس از دیدار با مقامات محلی حزب جمهوری‌خواه خلق (CHP) و ابراز نظر درباره وضعیت شهردار بازداشت‌شده منطقه، تحت فشار قرار گرفتند. اگرچه رئیس دانشگاه مدعی شد که این افراد برای جلوگیری از تضعیف جایگاه دانشگاه، داوطلبانه استعفا داده‌اند، اما افکار عمومی و نهادهای صنفی این اقدام را نتیجه مستقیم فشارهای سیاسی و مدیریتی توصیف کرده‌اند [۴]. رکتور سوزبیر در واکنش به این انتقادات اعلام کرد که حق عزل و نصب نهایی در اختیار YÖK است، اما این اظهارات نتوانست از حجم اعتراضات بکاهد [۲]. ## اتهامات خویشاوندسالاری و استخدام‌های فامیلی علاوه بر فشارهای سیاسی، پرونده‌های مربوط به استخدام‌های بحث‌برانگیز در دانشگاه دوزجه نیز بار دیگر به سرخط اخبار بازگشته است. پیش از این در فوریه ۲۰۲۶ فاش شده بود که الیف ملیحه سوزبیر، دختر رئیس دانشگاه، به عنوان دستیار پژوهشی در دانشکده پزشکی همین دانشگاه مشغول به کار شده است [۵]. این موضوع در کنار انتصابات دیگر در کادرهای اداری که به زعم منتقدان بر اساس وفاداری‌های شخصی و نه شایستگی علمی صورت گرفته، اتهام «کادرسازی» (Kadrolaşma) را علیه سوزبیر تقویت کرده است. این مسائل باعث شده تا اعتماد عمومی به عدالت در محیط دانشگاهی دوزجه به شدت کاهش یابد. ## فرآیند تعیین مدیریت جدید و انتظار برای تصمیم نهایی در بحبوحه این جنجال‌ها، شورای آموزش عالی ترکیه (YÖK) در تاریخ ۱۲ ژوئن ۲۰۲۶ رسماً اعلام کرد که فرآیند دریافت درخواست‌ها برای کرسی ریاست دانشگاه دوزجه آغاز شده است [۳]. مهلت ارسال مدارک متقاضیان در ۱۹ ژوئن به پایان رسید و اکنون پرونده‌ها در مرحله ارزیابی نهایی قرار دارند. با توجه به فراخوان‌های گسترده امروز برای برکناری سوزبیر، نگاه‌ها به سمت آنکارا و تصمیم نهایی رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه، دوخته شده است تا مشخص شود آیا مدیریت فعلی ابقا خواهد شد یا فرد جدیدی برای پایان دادن به بحران‌های مدیریتی این دانشگاه منصوب می‌گردد [۳][۱].