همکاری آموزشی دیاربکر و اندونزی؛ پلی علمی میان دو فرهنگ

امروز، ۳ ژوئیه ۲۰۲۶، گزارش‌های منتشر شده در رسانه‌های محلی دیاربکر از جمله «گازته دتای»، از موفقیت چشمگیر همکاری‌های آموزشی میان ترکیه و اندونزی خبر می‌دهند. این همکاری که محوریت آن بر عهده دانشکده حقوق دانشگاه دجله (Dicle University) است، توانسته است با وجود فاصله جغرافیایی ۹ هزار کیلومتری، پیوندی عمیق میان دانشجویان و اساتید دو کشور برقرار کند [۱].

جزئیات برنامه مشترک کارشناسی ارشد حقوق هسته اصلی این همکاری، برنامه مشترک کارشناسی ارشد در رشته «حقوق عمومی بین‌الملل» است. این پروژه که پس از سه سال برنامه‌ریزی و مکاتبات رسمی در سال ۲۰۲۴ به تایید شورای آموزش عالی ترکیه (YÖK) رسید، اکنون در سال تحصیلی ۲۰۲۵-۲۰۲۶ به مرحله عملیاتی کامل رسیده است [۲]. یکی از ویژگی‌های منحصر به فرد این برنامه، تدریس به زبان انگلیسی و اجرای یک برنامه درسی مشترک است که توسط اساتید برجسته هر دو دانشگاه طراحی شده است.

دانشجویانی که در این دوره شرکت می‌کنند، بخشی از تحصیلات خود را در دیاربکر و بخش دیگر را در شهر یوگیاکارتا اندونزی سپری می‌کنند. به گفته پروفسور دکتر محمد بوراک بولوت‌تکین، رئیس دانشکده حقوق دانشگاه دجله، فارغ‌التحصیلان این دوره بدون نیاز به طی کردن مراحل دشوار معادل‌سازی، موفق به دریافت دو مدرک رسمی از هر دو دانشگاه می‌شوند که در هر دو کشور و در سطح بین‌المللی اعتبار کامل دارد [۱][۳].

اهمیت راهبردی دیپلماسی علمی اندونزی به عنوان پرجمعیت‌ترین کشور مسلمان جهان، جایگاه ویژه‌ای در سیاست‌های توسعه روابط بین‌الملل دانشگاه‌های ترکیه دارد. این همکاری نه تنها یک تبادل علمی ساده، بلکه بخشی از یک استراتژی کلان برای تقویت دیپلماسی علمی میان جنوب شرق آسیا و منطقه آناتولی است [۲].

پروفسور بولوت‌تکین تاکید می‌کند که حقوق یک دیسیپلین مبتنی بر ارزش‌های جهانی است و تبادل دانش میان فرهنگ‌های مختلف می‌تواند به توسعه عدالت و رفاه اجتماعی کمک کند. وی همچنین خاطرنشان کرد که این همکاری‌ها تنها به رشته حقوق محدود نخواهد ماند و برنامه‌هایی برای گسترش آن به سایر حوزه‌های علمی و پژوهشی در دست اجراست [۱].

چشم‌انداز آینده و برنامه‌های تبادل علاوه بر برنامه کارشناسی ارشد، دو طرف در حال رایزنی برای افزایش تحرک دانشجویان و اساتید در قالب برنامه «اراسموس پلاس» (Erasmus+) هستند. هدف از این اقدامات، انجام پروژه‌های تحقیقاتی مشترک و برگزاری کنفرانس‌های علمی بین‌المللی است که به تقویت بنیه علمی هر دو منطقه کمک می‌کند [۲][۳].

این همکاری که از دیاربکر تا اندونزی امتداد یافته، نشان‌دهنده این واقعیت است که مرزهای جغرافیایی دیگر مانعی برای پیشرفت‌های آکادمیک محسوب نمی‌شوند و دانشگاه دجله با این اقدام، گام بلندی در جهت جهانی‌سازی آموزش عالی در شرق ترکیه برداشته است.