Galibaf: İran Nihai Zafer Yolunda Büyük Bir Adım Attı

2026 Yazı Arifesinde Tarihi Mutabakat Zaptı İmzalandı

Küresel siyasi atmosferi etkileyen çarpıcı bir gelişmeyle, İran İslami Şura Meclisi Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, 15 Haziran 2026 Pazartesi günü yaptığı açıklamada, İran İslam Cumhuriyeti'nin "nihai zafere" doğru uzun ve kararlı bir adım attığını duyurdu. Bu açıklamalar, İran ile Amerika Birleşik Devletleri arasında son askeri çatışmaları sona erdirmek amacıyla bir mutabakat zaptının (MoU) dijital olarak imzalandığına dair raporların ardından geldi [1][3].

Pakistan'ın arabuluculuğuyla varılan bu anlaşma, Tahran'ı temsilen Muhammed Bakır Galibaf ve Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump ile Başkan Yardımcısı JD Vance tarafından elektronik ortamda imzalandı. Galibaf, X sosyal ağındaki mesajında, İran'ın dayanıklılığının sembolü olarak 4500 yıllık Eberkuh Servisi'nin bir fotoğrafını paylaşarak, düşmanların İran'ı yok etmeyi ve teslim almayı amaçladığını ancak sonunda başarısız olduklarını vurguladı [2][6].

Anlaşmanın Detayları ve Hürmüz Boğazı'nın Açılması

16 Haziran 2026'da yayınlanan raporlara göre, bu mutabakat zaptı askeri operasyonların derhal durdurulmasını ve Hürmüz Boğazı'nın uluslararası deniz trafiğine tamamen açılmasını içeriyor [5]. Bu anlaşmanın uygulanmasıyla İran'ın dondurulmuş varlıklarının bir kısmının serbest bırakılması ve küresel pazarlara erişimin kolaylaşması bekleniyor. Galibaf, bu başarıyı dış baskıların ülkenin çöküşüne yol açmasına izin vermeyen "milletin tarihi direnişine" ve "silahlı kuvvetlerin mücadelesine" bağladı [1][8].

Anlaşma ayrıca İran'ın nükleer programı ve yaptırımların kaldırılmasına ilişkin 60 günlük yoğun bir müzakere süreci öngörüyor. Fransa'daki G7 zirvesinin oturum aralarında Donald Trump, bu anlaşmayı diplomasinin "ikinci aşamasına" giriş olarak nitelendirdi ve bu yolun İran'ın nükleer silah edinmesini engelleyeceğini iddia etti; İranlı yetkililer ise NPT çerçevesindeki nükleer haklarının korunması gerektiğini vurguluyor [4][7].

Bölgesel Yansımalar ve Gelecekteki Zorluklar

Bu haberin duyurulması bölgede bir tepki dalgasına yol açtı. Suudi Arabistan, Katar, Türkiye ve Birleşik Arap Emirlikleri gerilimin düşmesini memnuniyetle karşılayan açıklamalar yayınladı [6]. Ancak raporlar, İsrailli yetkililer de dahil olmak üzere bazı tarafların anlaşmadan memnuniyetsizlik duyduklarını ve bunu kendi güvenlikleri için yetersiz bulduklarını gösteriyor [4][8].

Galibaf konuşmasında, İran'ın ilkeli duruşunu sürdürdüğünü ve bu mutabakat zaptının ulusal ideallerden geri adım atmak anlamına gelmediğini, aksine İran'ın uluslararası arenadaki otoritesini pekiştirmek için bir araç olduğunu vurguladı. Bu belgenin resmi ve yüz yüze imza töreninin 19 Haziran Cuma günü İsviçre'de yapılması planlanıyor [3][5].