Sağlık Bakanlığı'ndan Yurt Dışındaki Öğrenciler İçin Yeni Öğrenci Tecili Duyurusu

Sağlık, Tedavi ve Tıbbi Eğitim Bakanlığı, 24 Mayıs 2026 (4 Khordad 1405) tarihinde, yurt dışında eğitim gören tıp bilimleri öğrencileri için askerlik kolaylıklarına ilişkin 2 numaralı duyurusunu yayımladı. Bu duyuru, doğrudan lise diploması ile uluslararası akredite üniversitelerden kabul alan yükümlüler için öğrenci tecili sürecinin netleştirilmesi yolunda önemli bir adımdır [3].

Yedinci Kalkınma Planı'nın 102. Maddesinin Uygulanması Yedinci Beş Yıllık Kalkınma Planı Kanunu'nun 102. maddesinin 't' bendi uyarınca, hükümet ve Genelkurmay Başkanlığı, onaylı yurt dışı üniversitelerdeki yükümlü öğrencilerin eğitim koşullarını belirlemek ve kolaylaştırmakla görevlendirilmiştir [2]. Seçkinleri desteklemek ve öğrenci hareketliliğini kolaylaştırmak amacıyla hazırlanan bu kanun, şimdi Sağlık Bakanlığı tarafından tamamen dijital bir süreçle hayata geçirilmektedir. Bu kurallara göre, askerlik kaçağı olmayan öğrenciler, yasal teminat yatırarak öğrenci tecilinden yararlanabilirler [1].

Birinci Adım: Mikhak Sisteminde Belge Onayı Herhangi bir öğrenci için ilk ve en kritik aşama, Dışişleri Bakanlığı'na bağlı 'Mikhak' (Konsolosluk Hizmetleri Entegre Yönetimi) sistemine kayıt olmak ve dosya oluşturmaktır. Öğrenciler, öğrenim gördükleri üniversite tarafından onaylanmış öğrenci belgelerini bu sisteme yüklemekle yükümlüdürler [1]. Yurt dışındaki İran temsilciliklerindeki konsolosluk görevlileri, belgelerin orijinalliğini doğruladıktan sonra çevrim içi onay işlemini gerçekleştirirler. Belgelerin İngilizce dışında bir dilde düzenlenmiş olması durumunda, Mikhak onayından sonra resmi tercümesinin sunulması zorunludur [3].

İkinci Adım: Sağlık Bakanlığı Movahed Sistemine Kayıt Mikhak sistemindeki belge onayından sonra, başvuru sahiplerinin Sağlık Bakanlığı Eğitim Hizmetleri Merkezi 'Movahed' sistemine başvurmaları gerekmektedir. Bu aşamada; nüfus cüzdanı taraması, ulusal kimlik kartı, pasaportun ilk sayfası, ülkeden son çıkış damgası ve lise diploması gibi belgelerin yüklenmesi zorunludur [3]. Sağlık Bakanlığı Eğitim Hizmetleri Merkezi, öğrenim görülen bölümün ve üniversitenin bakanlığın onaylı üniversiteler listesiyle uyumluluğunu kontrol etmekle görevlidir. Yeni duyuruya göre, tüm bu aşamalar öğrencinin veya ailesinin fiziksel varlığına gerek duyulmadan gerçekleştirilmektedir [1].

Üçüncü Adım: Sakha Sisteminde Başvuru Kaydı Son aşama, FARAJA Kamu Askerlik Teşkilatı'na ait 'Sakha' sistemine bağlanmaktır. Sağlık Bakanlığı ön onayı verdikten sonra, öğrenci yurt dışı öğrenci tecili talebini Sakha sistemine kaydetmelidir [2]. Bu aşamada teminat miktarının belirlenmesi ve yatırılması süreci yürütülür. Son güncellemelere göre, dosyanın ilerleyişi ve tecilin nihai onayı hakkındaki bilgilendirmeler yalnızca başvuru sahibinin kayıtlı cep telefonu numarasına SMS yoluyla yapılacaktır [3].

Anahtar Noktalar ve Önemli Uyarılar Sağlık Bakanlığı, yurt içi ve yurt dışı öğrenci tecilinin aynı anda bulunmasının mümkün olmadığını ve başvuru sahiplerinin yeni bir talepte bulunmadan önce önceki tecil durumlarını netleştirmeleri gerektiğini vurgulamıştır [3]. Ayrıca, sürecin tamamen elektronik hale gelmesi nedeniyle, öğrencilerden ve ailelerinden Sağlık Bakanlığı merkez binalarına şahsen gelmekten kesinlikle kaçınmaları istenmiştir; zira bu konuda yüz yüze yanıt verilmeyecektir [1][3].