اجلاس بین‌المللی آموزش در ازمیر؛ بررسی پداگوژی در عصر اقتدارگرایی

امروز، ۵ جولای ۲۰۲۶، شهر ازمیر شاهد اختتامیه یکی از مهم‌ترین رویدادهای آکادمیک سال در حوزه علوم تربیتی بود. چهاردهمین دوره کنفرانس بین‌المللی آموزش انتقادی (ICCE 2026) که از دوم جولای در مجتمع تاریخی «کارخانه گاز» (Tarihi Havagazı Fabrikası) آغاز شده بود، صدها اندیشمند را برای بررسی رابطه پیچیده قدرت و مدرسه گرد هم آورد [۱].

ازمیر؛ کانون اندیشه انتقادی در سال ۲۰۲۶ این اجلاس که با میزبانی شهرداری کلان‌شهر ازمیر و همکاری انجمن‌های علمی برجسته برگزار شد، پذیرای حدود ۲۵۰ آکادمیسین، پژوهشگر و فعال آموزشی از ۱۱ کشور جهان از جمله بریتانیا، کانادا، یونان، ایتالیا، چین و لبنان بود [۲]. هدف اصلی این نشست، ایجاد بستری برای گفتگو درباره سیاست‌های آموزشی بود که تحت تأثیر جریان‌های راست‌گرای افراطی و ساختارهای اقتدارگرا در سراسر جهان قرار گرفته‌اند.

محور اصلی: بازآفرینی کلاس درس در دوران اقتدارگرایی شعار اصلی کنفرانس امسال، «بازآفرینی کلاس درس در دوران اقتدارگرایی» انتخاب شده بود. شرکت‌کنندگان در نشست‌های مختلف به این موضوع پرداختند که چگونه رژیم‌های اقتدارگرا از برنامه‌های درسی و سیستم‌های ارزشیابی برای خنثی کردن تفکر انتقادی و مقاومت طبقاتی استفاده می‌کنند [۳]. پروفسور دیو هیل، بنیان‌گذار این شبکه بین‌المللی، در سخنان خود تأکید کرد که آموزش نباید صرفاً در خدمت بازتولید سرمایه باشد، بلکه باید به ابزاری برای رهایی انسان تبدیل شود.

آموزش به مثابه یک کنش سیاسی در مراسم افتتاحیه و نشست‌های تخصصی، مقامات محلی از جمله دکتر ظفر لونت ییلدیر، نایب‌رئیس شهرداری ازمیر، بر اهمیت آموزش عمومی و رایگان تأکید کردند. وی خاطرنشان کرد: «آموزش یک کنش سیاسی و ابزاری برای آزادی است. ما نباید اجازه دهیم قدرت‌های حاکم، آموزش را تجاری‌سازی کنند» [۲]. این کنفرانس همچنین بر نقش اتحادیه‌های معلمان مانند «ایگیتیم-سن» (Eğitim Sen) در محافظت از استقلال آکادمیک و عدالت اجتماعی تأکید ویژه‌ای داشت [۱].

دستاوردها و بیانیه پایانی در روز پایانی، شرکت‌کنندگان بر ضرورت همبستگی بین‌المللی میان مربیان انتقادی برای مقابله با سیاست‌های نئولیبرال که منجر به فقر آموزشی و نابرابری جنسیتی شده است، توافق کردند. ICCE 2026 نشان داد که شهر ازمیر نه تنها یک قطب گردشگری، بلکه مرکزی برای بازاندیشی در مفاهیم دموکراسی و برابری از طریق نظام آموزشی است [۳]. این رویداد با ارائه مقالاتی در حوزه‌های آموزش بزرگسالان، عدالت زیست‌محیطی و پداگوژی رادیکال، نقشه راه جدیدی برای مربیان در سال‌های پیش رو ترسیم کرد.