سفیر ایران در آلمان: تاریخ حامیان جنایت شیمیایی سردشت را فراموش نمی‌کند

سردشت؛ زخمی که پس از ۳۹ سال هنوز تازه است در بیست و هشتم ژوئن ۲۰۲۶، ایران سی و نهمین سالگرد یکی از هولناک‌ترین جنایات جنگی قرن بیستم را گرامی داشت. بمباران شیمیایی شهر سردشت در ۷ تیر ۱۳۶۶، لکه‌ای سیاه بر پیشانی مدعیان حقوق بشر است که همچنان پس از دهه‌ها، آثار مخرب آن بر جسم و روح بازماندگان باقی مانده است. مجید نیلی، سفیر جمهوری اسلامی ایران در آلمان، با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی ایکس، تأکید کرد که سردشت نخستین شهر جهان بود که پس از جنگ جهانی دوم هدف حمله گسترده شیمیایی قرار گرفت [۱][۳].

مسئولیت بین‌المللی و نقش کشورهای غربی سفیر ایران در برلین در پیام خود به وضوح اشاره کرد که تاریخ تنها عاملان مستقیم این جنایت را مسئول نمی‌داند. وی خاطرنشان کرد که نقش کشورهایی که با در اختیار قرار دادن فناوری، تجهیزات و مواد اولیه شیمیایی به رژیم بعث عراق، زمینه وقوع این فاجعه را فراهم کردند، در حافظه تاریخی ملت ایران ثبت شده است [۱]. در همین راستا، مقامات ارشد دیپلماتیک ایران از جمله کاظم غریب‌آبادی، معاون حقوقی وزارت خارجه، به صراحت از کشورهایی نظیر آلمان، ایالات متحده، بریتانیا و هلند به عنوان تأمین‌کنندگان اصلی سلاح‌های شیمیایی صدام نام برده‌اند که در آن زمان در برابر این فاجعه سکوت اختیار کردند [۲].

پیگیری حقوقی و استانداردهای دوگانه عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران نیز در پیامی جداگانه به مناسبت این سالگرد، سردشت را «سند زنده» مظلومیت ملت ایران و استانداردهای دوگانه بین‌المللی توصیف کرد [۴]. وی تأکید کرد که پیگیری حقوقی برای محاکمه عاملان و حامیان این حمله، مشمول مرور زمان نخواهد شد. ایران به عنوان بزرگترین قربانی سلاح‌های شیمیایی در تاریخ معاصر، اکنون پرچمدار مبارزه با سلاح‌های کشتار جمعی در جهان است و خواستار عدالت برای بیش از ۸۰۰۰ مصدوم شیمیایی این حادثه است که هنوز با عوارض گاز خردل دست و پنجه نرم می‌کنند [۲][۵].

ضرورت بیداری وجدان جهانی پیام سفیر ایران در آلمان در زمانی صادر می‌شود که تنش‌های منطقه‌ای بار دیگر بحث استفاده از زور علیه غیرنظامیان را داغ کرده است. دیپلمات‌های ایرانی معتقدند که سکوت جامعه بین‌المللی در سال ۱۹۸۷ در قبال سردشت، چراغ سبزی برای تکرار جنایات مشابه در دهه‌های بعد بود. اکنون، در سال ۲۰۲۶، ایران بار دیگر بر لزوم پاسخگویی اخلاقی و حقوقی دولت‌هایی تأکید می‌کند که با صادرات مواد سمی به دیکتاتور سابق عراق، در شهادت ۱۱۰ غیرنظامی و مسمومیت هزاران نفر دیگر در سردشت شریک جرم بودند [۱][۴].