İran'ın Almanya Büyükelçisi: Tarih, Serdeşt Kimyasal Suçunun Destekçilerini Unutmayacak

Serdeşt; 39 Yıl Sonra Bile Taze Bir Yara 28 Haziran 2026'da İran, 20. yüzyılın en korkunç savaş suçlarından birinin 39. yıl dönümünü andı. 28 Haziran 1987'de Serdeşt şehrinin kimyasal silahlarla bombalanması, insan hakları savunucularının alnında kara bir lekedir ve yıkıcı etkileri onlarca yıl sonra bile hayatta kalanların bedenlerinde ve ruhlarında varlığını sürdürmektedir. İran İslam Cumhuriyeti'nin Almanya Büyükelçisi Majid Nili, X sosyal ağında paylaştığı mesajda, Serdeşt'in İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra dünyada geniş çaplı kimyasal saldırıya hedef olan ilk şehir olduğunu vurguladı [1][3].

Uluslararası Sorumluluk ve Batılı Ülkelerin Rolü İran'ın Berlin Büyükelçisi mesajında, tarihin sadece bu suçun doğrudan faillerini sorumlu tutmadığını açıkça belirtti. Nili, Irak Baas rejimine teknoloji, ekipman ve kimyasal ham madde sağlayarak bu facianın yaşanmasına zemin hazırlayan ülkelerin rolünün İran milletinin tarihsel hafızasına kaydedildiğini kaydetti [1]. Bu bağlamda, Dışişleri Bakanlığı Hukuk İşleri Yardımcısı Kazım Garibabadi de dahil olmak üzere üst düzey İranlı diplomatlar; Almanya, Amerika Birleşik Devletleri, İngiltere ve Hollanda gibi ülkeleri, o dönemde bu facia karşısında sessiz kalan Saddam'ın kimyasal silahlarının ana tedarikçileri olarak açıkça isimlendirdiler [2].

Hukuki Takip ve Çifte Standartlar İran Dışişleri Bakanı Abbas Irakçi de bu yıl dönümü vesilesiyle yayımladığı ayrı bir mesajda, Serdeşt'i İran milletinin mazlumiyetinin ve uluslararası çifte standartların "canlı bir belgesi" olarak nitelendirdi [4]. Irakçi, bu saldırının faillerini ve destekçilerini yargılamak için yürütülen hukuki takibin zamanaşımına uğramayacağını vurguladı. Modern tarihin en büyük kimyasal silah mağduru olan İran, şu anda dünyada kitle imha silahlarına karşı mücadelenin öncüsüdür ve hala hardal gazının etkileriyle mücadele eden 8.000'den fazla kimyasal mağdur için adalet talep etmektedir [2][5].

Küresel Vicdanın Uyanma Gerekliliği İran'ın Almanya Büyükelçisi'nin mesajı, bölgesel gerilimlerin sivillere karşı güç kullanımı tartışmalarını yeniden alevlendirdiği bir dönemde geliyor. İranlı diplomatlar, uluslararası toplumun 1987'de Serdeşt karşısındaki sessizliğinin, sonraki on yıllarda benzer suçların tekrarlanması için bir yeşil ışık olduğuna inanıyor. Şimdi, 2026 yılında İran, eski Irak diktatörüne zehirli maddeler ihraç ederek Serdeşt'te 110 sivilin şehit edilmesine ve binlerce kişinin zehirlenmesine suç ortağı olan hükümetlerin ahlaki ve hukuki hesap verebilirliği konusundaki kararlılığını bir kez daha vurguluyor [1][4].