هشدار «خط قرمز» مجلس ایران به آمریکا و کشورهای خلیج فارس

در تاریخ ۲۶ ژوئن ۲۰۲۶، ابراهیم عزیزی، رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی، در واکنشی تند به بیانیه مشترک وزرای خارجه ایالات متحده و کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس (GCC)، مواضع جمهوری اسلامی ایران را در قبال امنیت منطقه‌ای و توان دفاعی کشور بازترسیم کرد [۱]. این هشدار در حالی صادر می‌شود که منطقه در شرایط حساس مذاکرات پس از تفاهم‌نامه اسلام‌آباد قرار دارد.

تثبیت خطوط قرمز: موشک، پهپاد و تنگه هرمز عزیزی در بیانیه خود که در شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌های رسمی منتشر شد، صراحتاً اعلام کرد که سه حوزه کلیدی شامل «توان موشکی»، «قدرت پهپادی» و «مدیریت حاکمیتی بر تنگه هرمز» خطوط قرمز غیرقابل مذاکره ایران هستند [۲]. وی تأکید کرد که هرگونه تلاش برای گنجاندن این موارد در مذاکرات دیپلماتیک یا محدود کردن آن‌ها از طریق بیانیه‌های بین‌المللی، از نظر تهران «بی‌اعتبار» و «مداخله‌جویانه» تلقی می‌شود [۳]. این واکنش مستقیماً به نشست اخیر در بحرین اشاره دارد که در آن مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، و همتایان عرب او بر لزوم مقابله با تهدیدات موشکی ایران تأکید کرده بودند.

هشدار به کشورهای همسایه درباره «قمار با امنیت» رئیس کمیسیون امنیت ملی مجلس با خطاب قرار دادن سران کشورهای حاشیه خلیج فارس، نسبت به عواقب تکیه بر چتر امنیتی واشینگتن هشدار داد. وی اظهار داشت: «قمار بر سناریوی آمریکا، ثبات و امنیت شما را بر باد خواهد داد» [۲]. عزیزی با اشاره به تجربیات اخیر مدعی شد که پایگاه‌های نظامی ایالات متحده در کشورهای منطقه، به جای تأمین امنیت، عملاً به «منبع تهدید» تبدیل شده‌اند و تنها راه رسیدن به ثبات پایدار، فاصله گرفتن از سیاست‌های مداخله‌جویانه کاخ سفید است [۱][۳].

چالش مدیریت تنگه هرمز و هزینه‌های عبور یکی از نقاط اصلی اختلاف که در روزهای اخیر بالا گرفته است، مسئله مدیریت تنگه هرمز و زمزمه‌های وضع عوارض عبور توسط ایران است. در حالی که آمریکا و کشورهای شورای همکاری در بیانیه خود هرگونه وضع هزینه یا محدودیت در این آبراه بین‌المللی را رد کرده‌اند [۴]، مقامات پارلمانی ایران تأکید دارند که مدیریت این تنگه بخشی جدایی‌ناپذیر از حاکمیت ملی ایران است [۳]. این تنش‌ها درست در میانه دوره ۶۰ روزه مذاکرات برای دستیابی به توافق نهایی میان تهران و واشینگتن رخ می‌دهد و می‌تواند روند دیپلماسی را با چالش جدی مواجه کند.

امنیت منطقه‌ای بدون دخالت خارجی مجلس ایران بار دیگر بر موضع همیشگی خود تأکید کرد که امنیت خلیج فارس باید تنها توسط کشورهای منطقه تأمین شود. عزیزی در پایان سخنان خود خاطرنشان کرد که «امنیت وارداتی از واشینگتن سرابی بیش نیست» و بازگشت به دوران دخالت‌های مستقیم خارجی دستاوردی جز بی‌ثباتی برای همسایگان نخواهد داشت [۳]. این اظهارات نشان‌دهنده فشار پارلمان بر دولت برای حفظ مواضع سخت‌گیرانه در مذاکرات جاری است.