İran Rejimi Ne Yapıyor? Alparslan Türkoğlu’nun Yazısında Kriz Analizi

Diplomatik Çıkmaz ve “Ya Hep Ya Hiç” Stratejisi

Alparslan Türkoğlu, Habererk web sitesindeki son analizinde, Temmuz 2026 krizi ortasında İran rejiminin yaklaşımlarını sert bir dille eleştiriyor [1]. Türkoğlu, Tahran'ın uluslararası mutabakat zaptlarını ihlal ederek ve Hürmüz Boğazı üzerinde hegemonik kontrol konusunda ısrar ederek kendisini fiilen jeopolitik bir çıkmaza soktuğuna inanıyor. Bu analiz, bölgenin son on yılların en şiddetli askeri gerilimlerinden birine tanık olduğu bir dönemde yayınlanıyor. Türkoğlu, İran rejiminin gerçekten hayatta kalmaya mı çalıştığını yoksa bilinçli olarak topyekûn bir çatışmaya mı ilerlediğini soruyor.

CENTCOM Saldırıları ve Deniz Ablukasının Dönüşü

15 Temmuz 2026 tarihinde, Amerika Birleşik Devletleri Merkez Komutanlığı (CENTCOM), İran topraklarındaki askeri hedeflere karşı yeni bir hassas saldırı dalgası başlattığını duyurdu [2]. Tahran'ın ticari gemileri hedef alma kabiliyetini azaltmayı amaçlayan bu saldırılar, İran'ın güney kıyılarındaki füze ve insansız hava aracı sahalarını hedef aldı. Eş zamanlı olarak Amerika Birleşik Devletleri, Nisan ortasında başlayan İran limanlarına yönelik deniz ablukasını yeniden başlattı. Bu adım, Haziran ayında nükleer ve güvenlik anlaşmalarını canlandırma çabalarının başarısızlıkla sonuçlanmasının ardından geldi [3].

Devrim Muhafızları'nın 5. Filo'ya Saldırgan Yanıtı

ABD hava saldırılarına yanıt olarak İslam Devrim Muhafızları Ordusu, Bahreyn'deki ABD 5. Filosu'nun lojistik ve komuta tesislerini hedef aldığını açıkladı [3]. İranlı askeri yetkililer, Washington'un bölgenin petrol ve gaz ihracatını engellemek istemesi durumunda hiçbir ülkenin ihracat güvenliğine sahip olmayacağı konusunda uyardı. “Herkes için enerji ya da hiç kimse için” sloganıyla bilinen bu doktrin, yakıt fiyatlarındaki artış ve enerji güvenliği konusundaki küresel endişeleri zirveye taşıdı [3].

Halefiyet Krizi ve İstikrarsızlığın Devamı

Uluslararası analistler, İran rejiminin mevcut saldırgan davranışlarının bir kısmının, 2026 başındaki olayların ardından ülkenin liderliğindeki yapısal değişikliklerden kaynaklandığına dikkat çekiyor [4]. Gücün üst kademelerindeki değişim raporları ve Ali Larijani'nin kriz yönetiminde kilit bir figür olarak rolü göz önüne alındığında Türkoğlu, yazısında Tahran'daki aşırılık yanlılarının dış kriz yaratarak iç uyumu korumaya çalıştıklarını vurguluyor [1]. Ancak askeri altyapıya yönelik sürekli saldırılar ve ekonomik abluka, rejimin manevra kabiliyetini ciddi şekilde kısıtladı.

Sonuç: Bölge İçin Belirsiz Bir Gelecek

Alparslan Türkoğlu'nun Habererk'te dile getirdiği hususlar, Türkiye dahil İran'ın komşularının Basra Körfezi'ndeki askeri maceralara yönelik derin endişelerini yansıtıyor. Bölgede 20'den fazla savaş gemisi ve yüzlerce ABD askeri uçağının konuşlandırılmasıyla birlikte, önümüzdeki günler İran rejiminin kaderini ve Orta Doğu'nun istikrarını belirlemek için hayati önem taşıyacak [2].