هشدار بی‌سابقه ایران به کشورهای خلیج فارس: زیرساخت‌ها در خطر نابودی

تنش‌ها در منطقه خلیج فارس به مرحله‌ای بحرانی رسیده است. در تاریخ ۱۷ ژوئیه ۲۰۲۶، مقامات نظامی ایران صراحتاً اعلام کردند که اگر ایالات متحده تهدیدات خود مبنی بر حمله به پل‌ها و نیروگاه‌های ایران را عملی کند، هیچ زیرساختی در کشورهای همسایه از حملات تلافی‌جویانه در امان نخواهد بود [۱]. این هشدار در حالی صادر می‌شود که درگیری‌های مستقیم میان نیروهای آمریکایی و ایرانی در روزهای اخیر وارد فاز جدیدی شده است.

تهدید به نابودی کامل زیرساخت‌های منطقه‌ای سرهنگ ابراهیم ذوالفقاری، سخنگوی قرارگاه مرکزی خاتم‌الانبیا، در بیانیه‌ای که توسط رسانه‌های دولتی منتشر شد، تأکید کرد که در صورت هرگونه تعرض آمریکا به تأسیسات غیرنظامی ایران، تمامی زیرساخت‌های باقی‌مانده در منطقه تحت «ضربات فولادین» نیروهای مسلح ایران خرد خواهد شد [۲]. او اظهار داشت که این حملات به گونه‌ای خواهد بود که گویی این تأسیسات از ابتدا وجود نداشته‌اند. این تهدید مستقیم، کشورهای کویت، بحرین و امارات متحده عربی را که میزبان پایگاه‌های نظامی آمریکا هستند، در وضعیت هشدار حداکثری قرار داده است [۴].

فروپاشی توافق ژوئن و انسداد تنگه هرمز ریشه این تنش‌های جدید به فروپاشی تفاهم‌نامه صلح (MOU) بازمی‌گردد که در ۱۷ ژوئن ۲۰۲۶ امضا شده بود. پس از شکست این توافق، ایران در ۱۱ ژوئیه رسماً تنگه هرمز را مسدود اعلام کرد [۵]. در مقابل، دولت دونالد ترامپ با برقراری مجدد محاصره دریایی علیه بنادر ایران و انجام حملات هوایی به مواضعی در بندرعباس و جزیره تنب بزرگ، به این اقدام واکنش نشان داد [۳]. دونالد ترامپ هشدار داده است که اگر ایران به میز مذاکره بازنگردد، تمامی نیروگاه‌ها و پل‌های این کشور را هدف قرار خواهد داد؛ تهدیدی که اکنون با پاسخ متقابل تهران علیه کشورهای منطقه روبرو شده است.

گسترش دامنه درگیری به کویت، بحرین و اردن گزارش‌های میدانی حاکی از آن است که در ۲۴ ساعت گذشته، ایران چندین فروند موشک و پهپاد به سمت تأسیسات نظامی در کویت، بحرین و اردن شلیک کرده است [۲]. ارتش کویت اعلام کرد که پدافند هوایی این کشور با «تجاوزات گناه‌آلود» پهپادهای ایرانی مقابله کرده است. همزمان، وزارت کشور بحرین از ساکنان خواسته است که در نزدیکی پناهگاه‌ها بمانند [۱]. از سوی دیگر، رهبر حوثی‌های یمن نیز با ورود به این کارزار، تهدید کرده است که تأسیسات نفتی عربستان سعودی را در صورت مداخله ریاض، هدف قرار خواهد داد [۳].

پیامدهای جهانی و بن‌بست دیپلماتیک تحلیلگران معتقدند منطقه در آستانه یک جنگ تمام‌عیار قرار دارد که می‌تواند بازار جهانی انرژی را فلج کند. با توجه به اینکه تنها تعداد اندکی کشتی در روزهای اخیر موفق به عبور از تنگه هرمز شده‌اند، قیمت انرژی در بازارهای جهانی به شدت نوسان یافته است [۳]. در حالی که تلاش‌های دیپلماتیک توسط کشورهایی مانند پاکستان و قطر برای کاهش تنش ادامه دارد، اصرار هر دو طرف بر مواضع خود در قبال کنترل تنگه هرمز، رسیدن به یک راهکار مسالمت‌آمیز را در کوتاه‌مدت دشوار کرده است [۲].