İran Üniversitelerinde Yeni Baskı Dalgası; Ocak ve Mart Protestoları Nedeniyle Öğrenciler Çağrılıyor

Son haftalarda, İran'ın büyük üniversitelerindeki atmosfer bir kez daha güvenlik baskıları ve ağır disiplin cezalarının etkisi altına girdi. Ilke TV gibi medya kuruluşları tarafından yayınlanan raporlara göre, üniversite yetkilileri öğrencilerin 1404 yılının Ocak ve Mart aylarındaki protesto eylemlerine katılımını gerekçe göstererek onlarca yeni disiplin dosyası açtı [1]. Haziran ayı başından itibaren yoğunlaşan bu adımlar, çok sayıda öğrenci için ön ihraç ve uzaklaştırma kararlarının verilmesine yol açtı.

Şerif ve Tahran Üniversitelerinde İhraç ve Uzaklaştırma Öğrenci faaliyetlerinin her zaman ana merkezlerinden biri olan Şerif Teknoloji Üniversitesi, bu müdahalelerin başında yer alıyor. Raporlar, üniversitenin disiplin kurulunun en az yedi öğrenci için ihraç kararı verdiğini gösteriyor [2]. Aralarında Reza Dalman, Fatemeh Khakpour ve Hossein Shadman gibi isimlerin de bulunduğu bu öğrenciler, "kaos yaratmak" ve "yasadışı toplantılara katılmak" gibi suçlamalarla eğitimden mahrum bırakılma tehlikesiyle karşı karşıya. Ayrıca, bu üniversitedeki 20'den fazla öğrenci bir ila üç dönem arasında değişen uzaklaştırma cezalarıyla karşılaştı [2][5].

Tahran Üniversitesi'nde de benzer bir durum rapor edildi. İnsan hakları kaynakları, Amir-Mohammad Karimi ve Mahyar Eftekhari adlı en az iki polimer mühendisliği öğrencisinin disiplin kurulu tarafından ihraç edildiğini duyurdu [4]. Ayrıca bu üniversitede yaklaşık 150 ila 200 öğrenci hakkında disiplin dosyası açıldığı ve kendilerinden savunmalarını yazılı olarak veya e-posta yoluyla göndermelerinin istendiği bildirildi [3][5].

Sosyal Medya Takibi ve İdeolojik Suçlamalar Yeni baskı dalgasının belirgin özelliklerinden biri, öğrencilerin sosyal ağlardaki faaliyetlerine dayanılmasıdır. Raporlar, bazı ihraç kararlarının yalnızca Telegram veya sosyal ağ X (eski adıyla Twitter) üzerinden paylaşılan içeriklere dayanılarak verildiğini gösteriyor [3]. Bazı durumlarda öğrencilerin profil fotoğrafları bile disiplin dosyalarında suç delili olarak yer aldı [5]. "Kutsallara hakaret", "İslami şiarlara karşı eylem" ve "rejime karşı propaganda" gibi suçlamalar, öğrencilere gönderilen tebligatlarda sıkça rastlanan maddeler arasındadır.

Disiplin Yönetmeliklerinin İhlali ve Adil Yargılanma Öğrenci aktivistleri ve insan hakları örgütleri, bu dosyaların işleme alınma süreciyle ilgili endişelerini dile getirdi. Bu kararların birçoğunun öğrencilerin gıyabında veya yeterli belge sunulmadan verildiği söyleniyor [4]. Ayrıca, öğrencilerin ailelerine bilinmeyen numaralardan telefon açıldığı ve tehdit edildiklerine dair raporlar yayınlandı [2]. Bilim Bakanlığı'nın disiplin yönetmeliklerinin açık bir ihlaliyle birlikte yürütülen bu süreç, bir korku atmosferi yaratmak ve akademik ortamlarda protestoların yeniden oluşmasını engellemek için bir araç olarak tanımlanıyor [3][5].

Bu baskılar, İran üniversitelerinin son aylarda internet kısıtlamaları ve bölgesel gerilimlerden kaynaklanan güvenlik atmosferi dahil olmak üzere çok sayıda zorlukla karşılaştığı bir dönemde gerçekleşiyor. Gözlemciler, İran hükümetinin üniversitelerdeki baskıları artırarak yeni akademik yıl başlamadan önce her türlü muhalif sesi susturmayı amaçladığına inanıyor.