مکرون: ظرفیت غنی‌سازی اورانیوم ایران را بی‌اثر خواهیم کرد

موضع‌گیری تند مکرون در نشست اویان

امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، روز دوشنبه ۱۵ ژوئن ۲۰۲۶، در آستانه آغاز رسمی نشست سران گروه هفت (G7) در شهر «اویان-له-بن»، مواضع کشورش را در قبال برنامه هسته‌ای ایران تشریح کرد. مکرون با اشاره به ضرورت امنیت جهانی، تاکید کرد که ظرفیت‌های باقی‌مانده اورانیوم غنی‌شده ایران باید به‌طور کامل «بی‌اثر» (Neutralized) شوند [۱]. این اظهارات در حالی بیان می‌شود که تنش‌های هسته‌ای در ماه‌های اخیر به اوج خود رسیده و جامعه جهانی نگران پیشرفت‌های فنی تهران در حوزه غنی‌سازی با غنای بالا است.

رئیس‌جمهور فرانسه تصریح کرد که برای دستیابی به این هدف، دو راهکار اصلی مدنظر است: یا ذخایر حساس اورانیوم باید به‌طور کامل از خاک ایران خارج شوند و یا فرآیند رقیق‌سازی (Dilution) روی آن‌ها انجام گیرد تا کاربرد نظامی احتمالی آن‌ها از بین برود [۲]. وی تاکید کرد که تمامی این مراحل باید تحت نظارت مستقیم و مستمر آژانس بین‌المللی انرژی اتمی (IAEA) انجام شود تا از بازگشت‌ناپذیری این توانمندی‌ها اطمینان حاصل گردد.

توافق جدید و چالش‌های نظارتی

سخنان مکرون تنها ساعاتی پس از آن منتشر شد که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، از دستیابی به یک تفاهم‌نامه (MoU) با ایران برای پایان دادن به درگیری‌های اخیر خبر داد [۳]. با این حال، مکرون با لحنی محتاطانه اعلام کرد که پاریس در اجرای این توافق «صبور و محتاط» خواهد بود. او تاکید کرد که هدف نهایی اروپا، اطمینان از این موضوع است که ایران هرگز به سلاح هسته‌ای دست پیدا نکند و این امر تنها با بی‌اثر کردن فیزیکی ظرفیت‌های فعلی ممکن است [۴].

رهبران تروئیکای اروپایی (فرانسه، بریتانیا و آلمان) نیز در بیانیه‌ای مشترک از پیشرفت‌های دیپلماتیک استقبال کردند، اما یادآور شدند که لغو تحریم‌ها تنها در قبال گام‌های شفاف، عینی و قابل راستی‌آزمایی از سوی تهران صورت خواهد گرفت [۳]. مکرون معتقد است که نظارت‌های سنتی دیگر کافی نیست و باید مکانیسم‌های جدیدی برای کنترل دقیق ذخایر اورانیوم غنی‌شده اعمال شود.

امنیت تنگه هرمز و مأموریت نظامی اروپا

بخش دیگری از سخنان مکرون به امنیت دریانوردی در تنگه هرمز اختصاص داشت. وی با هشدار به تهران درباره هرگونه تلاش برای وضع عوارض عبور و مرور در این آبراه راهبردی، آن را مغایر با قوانین بین‌المللی دانست [۱]. مکرون اعلام کرد که فرانسه و بریتانیا آماده‌اند تا مأموریتی مشترک و مستقل را برای تضمین آزادی کشتیرانی در منطقه مستقر کنند.

او همچنین فاش کرد که ناو هواپیمابر «شارل دوگل»، نماد قدرت دریایی فرانسه، در وضعیت آماده‌باش کامل قرار دارد و می‌تواند ظرف مدت دو تا سه روز در منطقه مستقر شود [۲]. این اقدامات نشان‌دهنده عزم جدی پاریس برای مقابله با هرگونه تهدید علیه جریان انرژی و تجارت جهانی در خلیج فارس است، حتی در شرایطی که مسیرهای دیپلماتیک برای حل بحران هسته‌ای در جریان است.