بحران ۲۰۲۶ خاورمیانه؛ منطقه در آستانه انفجار بزرگ نظامی

انفجار تنش‌ها در خلیج فارس؛ تقابل مستقیم ایران و آمریکا در ساعات اولیه امروز، ۹ ژوئن ۲۰۲۶، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، تایید کرد که یک بالگرد نظامی «آپاچی» این کشور در نزدیکی سواحل عمان توسط نیروهای ایرانی سرنگون شده است [1]. این حادثه که اولین مورد از دست رفتن هواگرد آمریکایی پس از آتش‌بس شکننده آوریل محسوب می‌شود، موجی از نگرانی‌ها را درباره آغاز یک تقابل مستقیم و گسترده ایجاد کرده است. ترامپ در بیانیه‌ای اعلام کرد که ایالات متحده به این حمله پاسخ قاطعی خواهد داد [1].

همزمان، گزارش‌های میدانی حاکی از حملات موشکی و پهپادی ایران به پایگاه‌های میزبان نیروهای آمریکایی در کویت و بحرین است. مقامات بحرینی تایید کرده‌اند که پایگاه هوایی «شیخ عیسی» هدف قرار گرفته و آژیرهای خطر در منامه به صدا درآمده‌اند [2]. این حملات به زیرساخت‌های انرژی در امارات و پالایشگاه‌های کویت نیز آسیب رسانده و صادرات نفت از تنگه هرمز را با اختلال جدی مواجه کرده است [2].

جبهه شمالی؛ تداوم جنگ در لبنان و نفوذهای مرزی در مرزهای شمالی اسرائیل، جنگ با حزب‌الله که از مارس ۲۰۲۶ آغاز شده بود، امروز به اوج جدیدی رسید. ارتش اسرائیل حملات سنگینی را به شهر صور و مناطق جنوبی لبنان انجام داده است [3]. گزارش‌ها حاکی از نفوذ مسلحانه از خاک لبنان به منطقه «رامیم» در شمال اسرائیل است که منجر به تبادل آتش سنگین و اعلام وضعیت اضطراری در شهرک‌های مرزی شده است [3].

تحلیلگران نظامی معتقدند ایران با فعال کردن «حلقه آتش» خود در اطراف اسرائیل، به دنبال بازدارندگی در برابر حملات احتمالی آمریکا به خاک خود است. در همین حال، دولت لبنان از آوارگی بیش از یک میلیون نفر خبر داده و وضعیت انسانی در بیروت و جنوب این کشور را بحرانی توصیف کرده است [3].

درگیری‌های فرامرزی؛ ترکیه در عراق و جنگ پاکستان-افغانستان در جبهه‌ای دیگر، ارتش ترکیه عملیات‌های خود را در شمال عراق علیه مواضع پ‌ک‌ک تشدید کرده است. وزارت دفاع ترکیه امروز اعلام کرد که نیروهای این کشور در منطقه عملیاتی «پنجه-قفل» چندین هدف را منهدم کرده‌اند و احتمال آغاز یک تهاجم زمینی گسترده برای ایجاد منطقه امن در عمق خاک عراق وجود دارد [5].

در شرق منطقه نیز، تنش‌ها میان پاکستان و افغانستان به یک «جنگ باز» تبدیل شده است. پس از حملات هوایی پاکستان به مواضع طالبان در کابل و ولایت کنر، نیروهای مرزی دو کشور در چندین نقطه با هم درگیر شده‌اند [4]. پاکستان مدعی است که این حملات در پاسخ به فعالیت‌های تروریستی تی‌تی‌پی (TTP) صورت گرفته، در حالی که مقامات کابل این اقدامات را نقض صریح حاکمیت ملی خود دانسته و به آن پاسخ نظامی داده‌اند [4]. این درگیری‌ها تاکنون منجر به آوارگی هزاران غیرنظامی در دو سوی مرز شده است.