نتانیاهو در انتظار چراغ سبز ترامپ: شطرنج قدرت با حضور اردوغان و ایران

هماهنگی تل‌آویو و واشینگتن در میانه شعله‌های جنگ با ایران

در تاریخ ۱۲ ژوئیه ۲۰۲۶، منطقه خاورمیانه در یکی از حساس‌ترین برهه‌های تاریخی خود قرار دارد. پس از حملات اخیر ایالات متحده به دارایی‌های نظامی ایران در خلیج فارس، از جمله در جزیره قشم و بندرعباس، گزارش‌ها حاکی از آن است که بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، به دنبال دریافت «چراغ سبز» نهایی از دونالد ترامپ برای مشارکت مستقیم در عملیات‌های آتی است [۲]. این رایزنی‌ها در حالی صورت می‌گیرد که ایران پس از درگذشت رهبر خود در اوایل ماه جاری، دوران گذار متلاطمی را سپری می‌کند و شعارهای انتقام‌جویانه علیه ترامپ و نتانیاهو در مراسم‌های عمومی به اوج رسیده است [۵].

دفتر نخست‌وزیری اسرائیل تایید کرده است که نتانیاهو و ترامپ در تماس‌های تلفنی مستمر، هماهنگی‌های امنیتی خود را در سطوح مختلف حفظ کرده‌اند. نتانیاهو در مصاحبه‌های اخیر خود تاکید کرده است که اگرچه ممکن است در جزئیات اختلاف‌نظرهایی وجود داشته باشد، اما او و ترامپ در مسائل کلان استراتژیک، به‌ویژه در مورد مهار نفوذ منطقه‌ای ایران، کاملاً هم‌نظر هستند [۴].

هشدار نتانیاهو به ترامپ: اردوغان متحد قابل اعتمادی نیست

یکی از محورهای اصلی تنش در روابط فعلی، نزدیکی غیرمنتظره دونالد ترامپ به رجب طیب اردوغان در حاشیه اجلاس ناتو در آنکارا است. نتانیاهو در تماس‌های اخیر خود با ترامپ، به شدت نسبت به احتمال بازگشت ترکیه به برنامه جنگنده‌های اف-۳۵ اعتراض کرده است [۳]. او معتقد است که تجهیز نظامی ترکیه به فناوری‌های پیشرفته راداری، توازن قدرت در منطقه را که دهه‌ها بر پایه برتری هوایی اسرائیل استوار بوده، برهم خواهد زد.

نتانیاهو در گفتگو با رسانه‌های آمریکایی، اردوغان را رهبری توصیف کرده که «آرزوهای تهاجمی» دارد و آشکارا از نابودی اسرائیل سخن می‌گوید [۵]. او به ترامپ هشدار داده است که ترکیه تحت رهبری اردوغان، نه یک نیروی صلح، بلکه عاملی برای بی‌ثباتی است که سعی دارد با بهره‌گیری از خلاء قدرت ناشی از تضعیف ایران، هژمونی خود را در منطقه گسترش دهد [۱].

رقابت آنکارا و تهران برای هژمونی منطقه‌ای

تحلیلگران معتقدند با افول تدریجی قدرت منطقه‌ای ایران در پی درگیری‌های نظامی اخیر و تحریم‌های مجدد نفتی توسط دولت ترامپ، ترکیه به سرعت در حال حرکت برای پر کردن این خلاء است. نتانیاهو به ترامپ گوشزد کرده است که در حالی که ایران تلاش می‌کرد «حلقه آتش شیعی» پیرامون اسرائیل ایجاد کند، اردوغان اکنون به دنبال ایجاد یک «حلقه آتش سنی» با محوریت اخوان‌المسلمین است [۵].

این پیچیدگی‌های دیپلماتیک، ترامپ را در موقعیت دشواری قرار داده است. از یک سو، او اردوغان را یک «رهبر فوق‌العاده» و متحدی وفادار در ناتو می‌نامد و از سوی دیگر، باید نگرانی‌های امنیتی حیاتی نزدیک‌ترین متحد خود، یعنی اسرائیل را در نظر بگیرد [۲]. در حال حاضر، نتانیاهو با تاکید بر لزوم ایجاد مناطق حائل امنیتی در مرزهای اسرائیل، از ترامپ می‌خواهد که در هرگونه معامله با آنکارا، امنیت بلندمدت تل‌آویو را قربانی نکند [۳].