رایزنی ۹۰ دقیقه‌ای پوتین و ترامپ؛ اوکراین، ناتو و ایران در کانون توجه

جزئیات گفتگوی تلفنی در روز استقلال آمریکا در تاریخ ۴ ژوئیه ۲۰۲۶، همزمان با دویست و پنجاهمین سالگرد استقلال ایالات متحده، ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، در تماسی تلفنی با دونالد ترامپ، این مناسبت را به وی تبریک گفت. این گفتگو که حدود ۹۰ دقیقه به طول انجامید، فراتر از یک تعارف دیپلماتیک بود و به بررسی عمیق‌ترین چالش‌های امنیتی جهان پرداخت [۱][۳]. طبق گزارش‌های منتشر شده توسط رسانه‌هایی نظیر «آنکارا نت خبر»، این دیدار تلفنی در فضایی «سازنده و تجاری» برگزار شد و دو طرف بر لزوم یافتن راهکارهای دیپلماتیک برای بحران‌های جاری تاکید کردند [۱].

پرونده اوکراین؛ تلاش برای صلح یا تثبیت مواضع؟ محور اصلی این گفتگو، وضعیت جنگ در اوکراین بود. دونالد ترامپ بار دیگر بر آمادگی خود برای تسهیل پایان سریع خصومت‌ها و دستیابی به یک توافق صلح پایدار تاکید کرد [۴]. پوتین نیز ضمن تشریح وضعیت میدانی، به پیشروی نیروهای روسیه در خط مقدم ۱۲۰۰ کیلومتری اشاره کرد. این تماس در حالی برقرار شد که روسیه مدعی تصرف شهر استراتژیک «کنستانتینوکا» در منطقه دونتسک است؛ ادعایی که اوکراین آن را رد کرده است [۲]. ترامپ اعلام کرد که فرستادگان ویژه وی، از جمله استیو ویتکوف و جرد کوشنر، آماده‌اند تا برای پیشبرد مذاکرات به مسکو سفر کنند [۳].

ایران و خاورمیانه؛ سایه جنگ و مذاکرات متوقف شده بخش قابل توجهی از این رایزنی به موضوع ایران اختصاص داشت. با توجه به درگیری‌های اخیر و تنش‌های نظامی میان واشینگتن و تهران، ترامپ به پوتین اطلاع داد که ایالات متحده به دلیل برگزاری مراسم تشییع رهبر فقید ایران، وقفه کوتاهی در فشارها ایجاد کرده است [۴]. پوتین ابراز امیدواری کرد که تلاش‌های دیپلماتیک آمریکا منجر به یافتن راهکارهای بلندمدت و قابل قبول برای طرفین در پرونده هسته‌ای و ثبات منطقه‌ای شود [۲]. روسیه در این میان تلاش می‌کند نقش میانجی را ایفا کرده و از تشدید بیشتر تنش‌ها در خلیج فارس جلوگیری کند [۳].

اجلاس ناتو در آنکارا و آینده ائتلاف این تماس تلفنی تنها چند روز پیش از برگزاری اجلاس سرنوشت‌ساز ناتو در آنکارا (۷ و ۸ ژوئیه ۲۰۲۶) انجام شد. ترامپ که قرار است در این اجلاس شرکت کند، پیش از این از عدم همکاری متحدان اروپایی در قبال سیاست‌هایش در قبال ایران گلایه کرده بود [۴]. انتظار می‌رود نتایج این گفتگوی ۹۰ دقیقه‌ای با پوتین، بر مواضع ترامپ در نشست آنکارا تاثیر بگذارد. کرملین اعلام کرده است که پوتین از ترامپ برای سفر رسمی به مسکو دعوت کرده که نشان‌دهنده احتمال بازگشایی فصل جدیدی در روابط دوجانبه، علیرغم مخالفت‌های شدید در داخل ناتو است [۲][۳].