Tahran'dan Washington'a Sert Tepki: Anlaşma Ancak Karşılıklı Bağlılıkla Mümkündür

Tahran'dan Amerika Birleşik Devletleri'ne Ciddi Uyarı 11 Temmuz 2026 tarihinde İran Dışişleri Bakanı Abbas Irakçı, Washington'ın son eylemlerine sert bir tepki göstererek, iki ülke arasında imzalanan mutabakat zaptının ancak her iki tarafın da yükümlülüklerini yerine getirmesi durumunda geçerli kalacağını duyurdu. Irakçı net bir mesajla şunu vurguladı: "Uyumluluk ve anlaşma ancak karşılıklı bağlılıkla mümkündür" [1]. Bu açıklamalar, Tahran'ın ABD Hazine Bakanlığı'nı Haziran mutabakatının "9. Maddesini" açıkça ihlal etmekle suçlamasının ardından geldi; bu madde uyarınca Washington yeni yaptırımlar uygulamaktan kaçınmayı taahhüt etmişti [2].

Washington'ın Mutabakat Zaptı'nın 9. Maddesini İhlali Yayınlanan raporlara göre, son gerilimler Amerika Birleşik Devletleri'nin İran ekonomik ağlarına karşı yeni mali yaptırımlar uygulamasıyla başladı. İranlı yetkililer, bu eylemin gerilimi azaltmak için 2026 Haziran ayı ortasında imzalanan mutabakat zaptının doğrudan ihlali olduğuna inanıyor [3]. İran'ın Birleşmiş Milletler temsilcisi Emir Said İravani de ABD'nin uluslararası taahhütlerini ihlal etmeye devam etmesi halinde Tahran'ın artık kendisini bu anlaşma hükümlerine bağlı saymayacağı konusunda uyardı. İravani, Güvenlik Konseyi'ni Washington'ı sorumlu tutmak için kararlı adımlar atmaya çağırdı [1][4].

Ateşkeste Çıkmaz ve Çelişkili İddialar Bu gelişmelerle eş zamanlı olarak, ABD Başkanı Donald Trump sosyal medya üzerinden "ateşkesin sona erdiğini" ancak aynı zamanda İran'ın müzakerelere devam etme talebini kabul ettiğini duyurdu [2]. Bu sırada İran Dışişleri Bakanlığı sözcüsü, yeniden müzakere için herhangi bir resmi talebi reddetti ve İran'ın politikasının "taahhüde karşı taahhüt" ilkesine dayandığını vurguladı [3]. Hürmüz Boğazı'ndaki gerilimler ve ticari gemilere yönelik saldırı iddiaları diplomatik atmosferi daha da zehirlerken, Washington İran'dan bu uluslararası su yolunu açık tutma konusunda kamuoyuna açık bir taahhüt talep etti [4].

Arabulucuların Rolü ve Barış Görünümü Sert retoriğe rağmen, perde arkasında diplomatik çabalar devam ediyor. Raporlar, Katar ve Umman'dan gelen heyetlerin topyekûn bir çatışmayı önlemek için iki taraf arasında görüşmeler yürüttüğünü gösteriyor [2]. Ancak Tahran'ın mevcut tutumu, son yaptırımlar kaldırılmadan ve Washington Haziran mutabakatının tam uygulamasına geri dönmeden, Maskat veya Doha'daki gelecekteki müzakerelerde herhangi bir ilerleme kaydedilmesinin çok zor olacağını gösteriyor. İran, anlaşmalara sadık kalma konusundaki samimiyetini gösterme sırasının artık Amerika Birleşik Devletleri'nde olduğunu vurguluyor [1][3].