شکست تهدید «آخرالزمانی» ترامپ علیه ایران؛ عقب‌نشینی در سایه آتش‌بس

در ماه‌های اخیر، جهان با نفس‌های حبس شده شاهد تقابل بی‌سابقه میان واشینگتن و تهران بود. دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، در آوریل ۲۰۲۶ با انتشار پیامی تکان‌دهنده در رسانه‌های اجتماعی مدعی شده بود که «یک تمدن کامل امشب خواهد مرد». این تهدید که به «تهدید آخرالزمانی» معروف شد، بازارهای جهانی را به لرزه درآورد و بهای نفت را به شدت افزایش داد [2]. با این حال، با گذشت زمان و رسیدن به ژوئیه ۲۰۲۶، شواهد نشان می‌دهد که این استراتژی ارعاب به اهداف نهایی خود دست نیافته است.

تحلیل «یاکین دوغو هابر» از چرخش ترامپ رسانه تحلیلی «یاکین دوغو هابر» (Yakın Doğu Haber) در گزارشی به تاریخ ۳ ژوئیه ۲۰۲۶، این چرخش ناگهانی در مواضع ترامپ را مورد واکاوی قرار داد. به گزارش این رسانه، ترامپ که زمانی از نابودی کامل زیرساخت‌های انرژی ایران سخن می‌گفت، اکنون به توافقی تن داده است که بسیاری از ناظران آن را عقب‌نشینی آشکار توصیف می‌کنند [1]. این تحلیل اشاره می‌کند که ترامپ «یک دقیقه تهدید به قیامت می‌کند و دقیقه بعد در برابر خواسته‌های اصلی رقیب سر خم می‌کند». این تضاد در رفتار، نشان‌دهنده ناکارآمدی تهدیدهای نظامی در برابر مقاومت استراتژیک تهران است.

امتیازات راهبردی در تنگه هرمز و پرونده هسته‌ای یکی از محورهای اصلی این شکست، مسئله کنترل تنگه هرمز است. برخلاف تهدیدهای اولیه مبنی بر تصرف جزایر ایرانی یا نابودی توان نظامی ایران، توافقات اخیر نشان‌دهنده شناسایی ضمنی اقتدار ایران بر این آبراه استراتژیک است. طبق گزارش‌ها، ایران نه تنها کنترل خود را حفظ کرده، بلکه حق دریافت هزینه‌های عبور و مرور را با هماهنگی عمان به دست آورده است [1]. این موضوع در کنار ادامه فعالیت‌های غنی‌سازی اورانیوم توسط تهران، نشان‌دهنده ناکامی استراتژی «فشار حداکثری» در نسخه ۲۰۲۶ آن است. واشینگتن در عمل پذیرفته است که بدون همکاری با تهران، امنیت انرژی جهانی در مخاطره باقی خواهد ماند.

پیامدهای داخلی و اقتصادی برای کاخ سفید در جبهه داخلی آمریکا نیز، ترامپ با چالش‌های اقتصادی جدی روبروست. اگرچه او امروز، ۶ ژوئیه ۲۰۲۶، با حضور در کاخ سفید زنگ آغاز به کار بورس نیویورک را به صورت نمادین به صدا درآورد تا اعتماد بازار را جلب کند، اما سایه تورم و نوسانات ناشی از تنش‌های نظامی همچنان بر اقتصاد سنگینی می‌کند [3]. تحلیل‌گران معتقدند که ترامپ برای جلوگیری از یک فروپاشی اقتصادی در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای، ناچار به تعدیل لحن خود و پذیرش آتش‌بس شده است. در واقع، تهدید «قیامت» او بیش از آنکه تهران را بترساند، ثبات مالی ایالات متحده را هدف قرار داده بود.

در نهایت، شکست تهدید «آخرالزمانی» ترامپ نشان داد که در دنیای چندقطبی ۲۰۲۶، لفاظی‌های تند و تهدید به جنگ‌های ویرانگر دیگر به تنهایی نمی‌تواند موازنه قدرت را به نفع واشینگتن تغییر دهد. تهران با استفاده از اهرم‌های استراتژیک خود در منطقه، توانست ترامپ را از لبه پرتگاه جنگ به مسیر دیپلماسی بازگرداند.