Washington-Ankara İlişkilerinde Dönüşüm; Trump Yaptırımların Kaldırıldığını ve F-35'in Dönüşünü Müjdeledi

Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump, Ankara'da Recep Tayyip Erdoğan ile gerçekleştirdiği sembolik ve önemli görüşme sırasında şunları söyledi: "Türkiye'nin ne kadar büyük bir ülke olduğunu biliyoruz. Bugün ticaret, savunma, İran ve diğer pek çok konuyu konuşacağız ve F-35 konusunu da yakından inceleyeceğiz" [2]. Temmuz 2026'daki NATO zirvesi marjında dile getirilen bu sözler, yıllar süren gerginliğin ardından Washington ve Ankara arasındaki ilişkilerde eşi benzeri görülmemiş bir ısınmaya işaret ediyor.

CAATSA Yaptırımlarının Sonu; Karşılıklı Güvene Doğru Bir Adım Bu görüşmenin en önemli kazanımlarından biri, Trump'ın Türk savunma sanayisine yönelik "CAATSA" yaptırımlarının kaldırıldığını resmen duyurması oldu [1]. Rusya'dan S-400 füze sistemi alımı sonrası 2020 yılında yürürlüğe giren bu yaptırımlar, iki ülke arasındaki askeri iş birliğinde büyük bir engel teşkil ediyordu. Trump, "Dostlarımıza yaptırım uygulamak istemiyoruz" diyerek, yönetiminin bu kararı nihayete erdirmek için Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile koordinasyon içinde olduğunu vurguladı [2]. Analistler, bu hamlenin Türk ordusunun modernizasyonunun önünü açabileceğine ve NATO'nun doğu kanadını güçlendirebileceğine inanıyor [3].

F-35 Savaş Uçakları ve Ankara'nın Sadakati Meselesi Türkiye'nin F-35 hayalet savaş uçağı programına dönüşü, görüşmelerin ana odak noktasıydı. Pek çok gözlemciyi şaşırtan açıklamalarda bulunan Trump, Türkiye'yi diğer bazı NATO ülkelerinden "daha sadık" bir müttefik olarak nitelendirdi [4]. ABD Kongresi'nde hala yasal engeller ve muhalefet bulunmasına rağmen, Washington'ın bu gelişmiş uçakların Ankara'ya satışını ciddi şekilde gündeme alacağını duyurdu. Erdoğan da bu süreçle ilgili iyimserliğini dile getirerek, Trump'ın her zaman sözünde durduğunu ve uçakların teslimatına ilişkin önceki taahhütlerin yerine getirilmesini beklediğini hatırlattı [1].

Bölgesel Güvenlik ve İran ile Karşı Karşıya Gelme Bu görüşme, Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasındaki gerilimin zirveye ulaştığı hassas bir dönemde gerçekleşti. Umman Denizi'ndeki ticari gemilere yönelik son saldırıların ardından ABD kuvvetleri, İran hedeflerine yönelik saldırılar başlattı [5]. Ankara'da, İran karşıtı operasyonlara yeterli destek vermedikleri için İngiltere ve Fransa gibi Avrupalı müttefikleri eleştiren Trump, Türkiye'nin bu kriz karşısındaki tutumunu övdü [4]. Her zaman diplomatik bir köprü görevi gören Türkiye, bu dönemde de Washington ile Tahran arasındaki ateşkes görüşmelerinde ve mesaj alışverişinde arabulucu rolü üstlendi [5].

Zorluklar ve Gelecek Vizyonu Ankara görüşmesine hakim olan olumlu havaya rağmen ciddi zorluklar varlığını koruyor. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, F-35'lerin Türkiye'ye satışına açıkça karşı olduğunu belirterek bunu bölgedeki güç dengesine bir tehdit olarak nitelendirdi [4]. Ayrıca, bazı Kongre üyeleri nihai ön koşul olarak S-400 sistemlerinin Türk topraklarından tamamen çıkarılması gerektiği konusunda ısrar etmeye devam ediyor [2]. Bununla birlikte, Trump'ın Erdoğan ile bağları güçlendirme iradesi ve 100 milyar dolarlık ticaret hedefine odaklanması, Washington'ın 2026 yılındaki yeni önceliklerini gösteriyor.