ترکیه؛ «جزیره ثبات» در قلب طوفان خاورمیانه؛ افول مشروعیت ایران و انزوای اسرائیل

با فرا رسیدن ژوئیه ۲۰۲۶، نقشه ژئوپلیتیک خاورمیانه دستخوش تغییرات بنیادینی شده است که مرکز ثقل آن را به سمت آنکارا متمایل می‌کند. در حالی که تهران با بحران جانشینی و اعتراضات گسترده روبه‌روست و تل‌آویو تحت شدیدترین فشارهای بین‌المللی قرار دارد، رسانه‌های منطقه از جمله «خبر ۷» ترکیه، این کشور را به عنوان یک «جزیره ثبات» (İstikrar Adası) در میان دریایی از آشوب توصیف می‌کنند [۱].

ایران؛ بحران مشروعیت و خلأ قدرت ایران در روزهای اخیر شاهد یکی از حساس‌ترین برهه‌های تاریخ خود است. به دنبال درگذشت علی خامنه‌ای، رهبر پیشین ایران، مراسم تشییع جنازه وی در حالی برگزار می‌شود که کشور با موج جدیدی از اعتراضات داخلی و فشارهای بین‌المللی روبه‌روست [۳]. تحلیلگران معتقدند حملات مستقیم به زیرساخت‌های انرژی و خلأ قدرت ناشی از مرگ رهبری، مشروعیت منطقه‌ای تهران را به پایین‌ترین سطح خود رسانده است. در این میان، «هفته جهانی اقدام برای ایران آزاد» که توسط اپوزیسیون خارج از کشور سازماندهی شده، فشارها بر ساختار سیاسی ایران را دوچندان کرده است [۳].

اسرائیل؛ انزوا و اعتراضات درون‌جامعه یهودی در جبهه‌ای دیگر، دولت بنیامین نتانیاهو با اتهام «اعتیاد به جنگ» از سوی رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه، روبه‌رو شده است [۲]. آمار تلفات در غزه از مرز ۷۳ هزار نفر فراتر رفته و این موضوع نه تنها انزوای دیپلماتیک اسرائیل را در پی داشته، بلکه باعث بروز شکاف‌های عمیق در میان جوامع یهودی جهان شده است. گزارش‌ها حاکی از آن است که حتی بسیاری از متفکران و نهادهای یهودی، از جمله آریل آنجل، سردبیر «جوییش کارنتس»، نسبت به سیاست‌های فعلی تل‌آویو ابراز انزجار کرده و خواستار بازتعریف هویت یهودی جدا از صهیونیسم نظامی‌گری شده‌اند [۱].

ترکیه؛ لنگرگاه امنیت و میزبانی از ناتو در این فضای متلاطم، ترکیه خود را برای میزبانی از نشست سران ناتو در آنکارا (۷-۸ ژوئیه) آماده می‌کند [۴]. اردوغان با تأکید بر اینکه ترکیه توانسته است بحران‌های انرژی ناشی از انسداد احتمالی تنگه هرمز و فشارهای مهاجرتی را مدیریت کند، کشورش را به عنوان «پناهگاه امن» برای سرمایه‌گذاران و دیپلمات‌ها معرفی کرده است [۴]. آنکارا با برقراری توازن میان شرق و غرب و ایفای نقش میانجی در بحران‌های منطقه‌ای، اکنون به عنوان کلید حل معادلات پیچیده خاورمیانه شناخته می‌شود [۲]. این جایگاه استراتژیک، ترکیه را در موقعیتی قرار داده که فراتر از یک پل جغرافیایی، به عنوان یک کنشگر تعیین‌کننده در نظم نوین جهانی ۲۰۲۶ ظاهر شود.