تمدید دو نیمسالی سنوات تحصیلی در ترکیه؛ جزئیات جدید برای دانشجویان در سال ۲۰۲۶

در روزهای اخیر، تغییرات گسترده‌ای در قوانین آموزشی دانشگاه‌های ترکیه اعمال شده است که تأثیر مستقیمی بر روند تحصیل دانشجویان بومی و بین‌المللی دارد. بر اساس گزارش‌های منتشر شده در ۸ ژوئیه ۲۰۲۶، شورای آموزش عالی ترکیه (YÖK) با هدف انعطاف‌پذیری بیشتر در سیستم آموزشی، تسهیلات جدیدی را برای دانشجویانی که در شرایط خاص قرار دارند، در نظر گرفته است [۱].

تمدید دو نیمسالی برای دانشجویان تحصیلات تکمیلی یکی از برجسته‌ترین مفاد این آیین‌نامه جدید، حق تمدید دو نیمسالی (دو ترم) برای دانشجویان مقاطع کارشناسی ارشد و دکترا است. این قانون به طور ویژه بر حمایت از حقوق زنان متمرکز شده است؛ به طوری که دانشجویان زنی که در حین تحصیل زایمان می‌کنند، می‌توانند بدون کسر از سنوات مجاز (Azami Süre)، تقاضای دو ترم وقت اضافه کنند [۲]. این تمدید به دانشجویان اجازه می‌دهد تا بدون استرس ناشی از اتمام سنوات، مراحل تحقیق و نگارش پایان‌نامه خود را پس از دوران مرخصی زایمان ادامه دهند [۱].

عفو تحصیلی ۲۰۲۶ و بازگشت به دانشگاه همزمان با این تغییرات، لایحه جدیدی به پارلمان ترکیه (TBMM) ارائه شده است که به «عفو تحصیلی ۲۰۲۶» شهرت یافته است. طبق این لایحه، دانشجویانی که از اول ژوئیه ۲۰۲۲ به دلایلی نظیر عدم ثبت‌نام، غیبت یا اتمام سنوات مجاز از دانشگاه اخراج شده‌اند، فرصت دارند برای نیمسال اول سال تحصیلی ۲۰۲۶-۲۰۲۷ به تحصیل بازگردند [۳]. این قانون شامل مقاطع کاردانی، کارشناسی و تحصیلات تکمیلی می‌شود، اما افرادی که به دلیل جرایم تروریستی یا جنایی اخراج شده‌اند، مشمول این عفو نخواهند بود [۳].

تعریف «برنامه دیپلم معادل» و تسهیل جابجایی در اصلاحات جدید، مفهوم «برنامه دیپلم معادل» (Eş değer diploma programı) نیز به طور رسمی تعریف شده است. بر این اساس، رشته‌هایی که حداقل ۸۰ درصد محتوای آموزشی یکسانی دارند، معادل شناخته می‌شوند [۱]. این اقدام گام بزرگی برای تسهیل انتقال دانشجویان بین دانشگاه‌های مختلف و جلوگیری از تکرار واحدهای درسی است. همچنین، برای دانشجویانی که تنها با گذراندن ۲ یا ۳ درس فارغ‌التحصیل می‌شوند، حق شرکت در امتحانات تک‌درس یا دریافت ترم اضافه به صورت موردی در نظر گرفته شده است تا از طولانی شدن بیهوده دوران تحصیل جلوگیری شود [۱].

هشدار به دانشجویان غیرفعال در کنار این تسهیلات، قوانین سخت‌گیرانه‌ای نیز برای «دانشجویان غیرفعال» وضع شده است. طبق آیین‌نامه جدید، دانشجویانی که به مدت ۴ سال متوالی نسبت به پرداخت شهریه یا انتخاب واحد اقدام نکرده باشند، با خطر اخراج دائم از دانشگاه مواجه هستند [۱]. این اقدام با هدف شفاف‌سازی آمار دانشجویان فعال و بهینه‌سازی منابع دانشگاهی صورت گرفته است. دانشجویان موظفند وضعیت تحصیلی خود را از طریق سیستم‌های دانشگاهی پیگیری کنند تا مشمول این قانون نشوند.