جابجایی تاریخی در صدر جدول TUS؛ پایان امپراتوری هجت‌تپه در ترکیه

تحولی بزرگ در آموزش پزشکی ترکیه آزمون تخصص پزشکی ترکیه که به اختصار TUS نامیده می‌شود، همواره مهم‌ترین معیار برای سنجش کیفیت آموزش در دانشکده‌های پزشکی این کشور بوده است. برای دهه‌ها، دانشگاه هجت‌تپه (Hacettepe) به عنوان قطب بلامنازع پزشکی ترکیه، صدر جدول موفقیت در این آزمون را در اختیار داشت. اما بر اساس گزارش جدیدی که در تاریخ ۲۰ جولای ۲۰۲۶ توسط رسانه معتبر «اکونومیم» منتشر شده، این معادله تغییر کرده و یک جابجایی تاریخی در صدر جدول رخ داده است [1].

ظهور قهرمان جدید: دانشگاه کوچ بر صدر نشست در رتبه‌بندی جدید ۲۵ دانشگاه برتر ترکیه در آزمون TUS، دانشگاه کوچ (Koç University) توانست با پیشی گرفتن از رقبای قدرتمند خود، جایگاه نخست را از آن خود کند. این جابجایی نشان‌دهنده تغییر توازن قدرت میان دانشگاه‌های دولتی و خصوصی در ترکیه است [2]. دانشگاه کوچ با کسب بالاترین میانگین نمرات توسط فارغ‌التحصیلانش، ثابت کرد که مدل‌های نوین آموزش پزشکی و سرمایه‌گذاری بر زیرساخت‌های پژوهشی، نتایج درخشانی به همراه داشته است. این موفقیت در حالی به دست آمده که هجت‌تپه برای سالیان متمادی این جایگاه را به عنوان میراث خود حفظ کرده بود.

لیست ۲۵ دانشگاه برتر و وضعیت دانشگاه‌های دولتی اگرچه هجت‌تپه صدرنشینی مطلق را از دست داده، اما همچنان در میان دانشگاه‌های دولتی جایگاه بسیار بالایی دارد و رقابت نزدیکی با دانشگاه‌های استانبول دارد. در لیست منتشر شده برای سال ۲۰۲۶، دانشگاه‌های زیر در رتبه‌های برتر موفقیت در آزمون تخصص قرار گرفته‌اند: 1. دانشگاه کوچ (رتبه اول کل) 2. دانشگاه هجت‌تپه 3. دانشگاه استانبول-جراح‌پاشا 4. دانشگاه آنکارا 5. دانشگاه اژه

این لیست که شامل ۲۵ موسسه آموزشی برتر است، نشان می‌دهد که دانشکده‌های پزشکی در شهرهای آنکارا، استانبول و ازمیر همچنان پیشتازان آموزش تخصصی هستند [1]. نکته جالب توجه در آمارهای امسال، ارتقای رتبه دانشگاه‌های فنی در شاخص‌های پژوهشی مرتبط با پزشکی است که نشان‌دهنده تحول در ساختار آزمون‌های تخصصی است [3].

اهمیت این رتبه‌بندی برای دانشجویان بین‌المللی برای دانشجویان ایرانی و سایر متقاضیان بین‌المللی که قصد تحصیل در رشته‌های تخصصی پزشکی در ترکیه را دارند، این رتبه‌بندی یک راهنمای حیاتی برای انتخاب دانشگاه مقصد است. موفقیت در آزمون TUS تنها راه ورود به دوره‌های دستیاری و تخصص در بیمارستان‌های ترکیه است. تغییر در صدر جدول نشان می‌دهد که متقاضیان نباید تنها به اعتبار سنتی دانشگاه‌ها تکیه کنند؛ بلکه دانشگاه‌های مدرن‌تری مانند کوچ یا جراح‌پاشا اکنون بسترهای موفق‌تری را برای قبولی در این آزمون دشوار فراهم می‌کنند [2].

آینده رقابت در آموزش عالی ترکیه رئیس شورای آموزش عالی ترکیه (YÖK) تاکید کرده است که هدف نهایی، حضور مستمر دانشگاه‌های پزشکی این کشور در میان ۵۰۰ دانشگاه برتر جهان است [3]. نتایج اخیر آزمون TUS نشان می‌دهد که رقابت داخلی شدید میان دانشگاه‌های برتر، باعث افزایش کیفیت کلی خروجی‌های نظام سلامت در ترکیه شده است. با توجه به داده‌های جولای ۲۰۲۶، انتظار می‌رود سرمایه‌گذاری بر روی فناوری‌های نوین پزشکی، رتبه‌بندی‌های سال آینده را نیز تحت تاثیر قرار دهد.