کاهش بحرانی دانشجویان بین‌المللی در آمریکا و کانادا در سال ۲۰۲۶

تحول در چشم‌انداز آموزشی آمریکای شمالی

با آغاز نیمه دوم سال ۲۰۲۶، داده‌های آماری نشان‌دهنده یک چرخش بزرگ در روند مهاجرت تحصیلی به سمت آمریکای شمالی است. بر اساس گزارش‌های منتشر شده، سیاست‌های سخت‌گیرانه مهاجرتی در ایالات متحده و کانادا باعث شده است که تعداد دانشجویان بین‌المللی ورودی به این دو کشور به شکل قابل توجهی کاهش یابد [۱]. این روند نه تنها بر بودجه دانشگاه‌ها تأثیر گذاشته، بلکه پتانسیل جذب استعدادهای برتر جهانی را نیز با چالش جدی مواجه کرده است.

ایالات متحده؛ بحران ویزا و کاهش تقاضا

در ایالات متحده، گزارش «بهار ۲۰۲۶» از مؤسسه آموزش بین‌المللی (IIE) نشان می‌دهد که ۵۹ درصد از دانشگاه‌های این کشور با کاهش درخواست‌های پذیرش مواجه شده‌اند [۲]. نکته تکان‌دهنده این است که صدور ویزاهای دانشجویی F-1 در سال گذشته میلادی ۳۶ درصد کاهش یافته و این روند در سال ۲۰۲۶ نیز ادامه دارد.

عوامل متعددی در این ریزش نقش دارند، اما ۹۲ درصد از مؤسسات آموزشی، ریجکت شدن ویزا و تأخیر در پردازش پرونده‌ها را مانع اصلی می‌دانند [۴]. همچنین، اعمال بازرسی‌های اجباری شبکه‌های اجتماعی برای متقاضیان و لغو ناگهانی ویزای صدها دانشجو، پیام عدم استقبال را به جامعه جهانی مخابره کرده است [۳].

کانادا و سقف‌های جدید پذیرش

وضعیت در کانادا نیز مشابه است. دولت اوتاوا برای سال ۲۰۲۶ سقف پذیرش دانشجویان جدید را به ۱۵۵ هزار نفر کاهش داده که نسبت به اهداف سال ۲۰۲۵، افتی ۴۹ درصدی را نشان می‌دهد [۳]. مارک کارنی، نخست‌وزیر کانادا، اخیراً اعلام کرد که ورود دانشجویان بین‌المللی به این کشور ۶۰ درصد کاهش یافته است که نشان‌دهنده تأثیر مستقیم محدودیت‌های جدید بر مجوزهای تحصیلی است.

هدف دولت کانادا کاهش سهم ساکنان موقت به کمتر از ۵ درصد از کل جمعیت تا سال ۲۰۲۷ است و دانشجویان بین‌المللی بخش بزرگی از این برنامه تعدیلی هستند [۱]. این موضوع باعث شده است که نرخ تأیید ویزاها از ۶۰ درصد در سال ۲۰۲۳ به حدود ۳۰ تا ۴۰ درصد در سال ۲۰۲۶ برسد.

پیامدهای اقتصادی و تغییر مقاصد تحصیلی

این کاهش شدید، پیامدهای اقتصادی گسترده‌ای برای دانشگاه‌ها دارد. بسیاری از مؤسسات آموزشی که به شهریه‌های دانشجویان بین‌المللی وابسته بودند، اکنون با کسری بودجه مواجه شده‌اند. در مقابل، کشورهایی مانند آلمان، ایرلند و امارات متحده عربی به عنوان مقاصد جایگزین، شاهد افزایش استقبال دانشجویان هستند [۲]. کارشناسان هشدار می‌دهند که اگر ایالات متحده و کانادا در سیاست‌های خود تجدیدنظر نکنند، جایگاه خود را به عنوان قطب‌های اصلی آموزش عالی جهان از دست خواهند داد.