CENTCOM'dan İran Kuşatması Açıklaması; Durdurulan Gemi İstatistikleri Açıklandı

Yeni CENTCOM Bildirisinin Detayları ve Gemi İstatistikleri

Amerika Birleşik Devletleri Merkez Komutanlığı (CENTCOM), bugün 13 Haziran 2026'da yayınladığı resmi bildiride, İran'a yönelik deniz ablukası operasyonlarına ilişkin son istatistikleri açıkladı. Bu rapora göre, bölgede konuşlanmış ABD kuvvetleri, İran limanlarına girmeye veya bu limanlardan çıkmaya çalışan 139 ticari geminin rotasını zorla değiştirmiştir [2]. Bu rakamlar, son haftalarda İran'ın ekonomik damarları üzerindeki askeri baskının arttığını göstermektedir.

Gemi rotalarının değiştirilmesine ek olarak CENTCOM, askeri emirlere uymayan ve ablukayı delmeye çalışan 9 diğer geminin deniz kuvvetleri tarafından "devre dışı bırakıldığını" veya etkisiz hale getirildiğini doğruladı [1]. Bu eylemler, Trump yönetiminin İran'ın küresel enerji ve mal piyasalarına erişimini kesmeyi amaçlayan "Maksimum Deniz Baskısı" stratejisinin bir parçasıdır.

13 Nisan'dan Bu Yana Süren Deniz Ablukası

13 Nisan 2026 tarihinde başlayan mevcut deniz ablukası, Basra Körfezi ve Umman Denizi'ndeki kilit İran limanlarına yönelik tüm ticari trafiği etkilemiştir [4]. CENTCOM bildirisine göre bu operasyon, 15 binden fazla askeri personel ve birkaç uçak gemisi taarruz grubunun katılımıyla yürütülmektedir. Operasyonun ilan edilen amacı, yeni bir anlaşmaya varılana kadar İran'ın petrol ihracatını ve stratejik mal ithalatını engellemektir.

Saha raporları, daha önce yaptırımları delmek için kullanılan ve "hayalet filo" olarak adlandırılan birçok geminin, ABD abluka hatlarıyla karşılaştığında artık geri dönmek veya uluslararası sularda durmak zorunda kaldığını göstermektedir [2]. Bununla birlikte CENTCOM, insani bir krizin önlenmesi amacıyla insani yardım taşıyan 26 geminin bölgeden geçişine izin verildiğini belirtti.

Türk Medyası Raporları ve Uluslararası Yansımalar

Türkiye'nin "Haber 7" haber sitesi de dahil olmak üzere bölge medyası, dün gece yayınladığı bir raporla bu ablukanın boyutlarını inceledi. Bu Türk medya kuruluşunun raporunda, 12 Haziran gün sonu itibarıyla rotası değiştirilen gemi sayısı 136 olarak belirtilmişti; bugünkü CENTCOM bildirisiyle eklenen 3 gemiyle birlikte bu sayı 139'a ulaşmıştır [1].

Uluslararası analistler, bu kesin istatistiklerin yayınlanmasının, İran'ın ticari ortaklarına ve uluslararası nakliye şirketlerine İran limanlarıyla her türlü etkileşimden kaçınmaları yönünde doğrudan bir mesaj olduğuna inanıyor. Bu sırada Hürmüz Boğazı'ndaki gerilim son on yılların en yüksek seviyesine ulaşmış ve gemilerin Ümit Burnu'na yönelmesi nedeniyle küresel deniz taşımacılığı fiyatları önemli ölçüde artmıştır [4].

Barış Anlaşmasının Akıbeti ve Hürmüz Boğazı'nın Açılması Konusundaki Belirsizlik

Askeri operasyonların devam etmesine rağmen, Washington ve İslamabad'dan çelişkili diplomatik sinyaller geliyor. Bu krizde arabulucu rolü üstlenen Pakistan, bir "barış anlaşmasının" nihai metninin hazır olduğunu ve önümüzdeki birkaç gün içinde imzalanabileceğini iddia etti [3].

ABD Başkanı Donald Trump, anlaşmanın sızdırılan bazı maddelerini eleştirdiği son açıklamalarında, iki tarafın Hürmüz Boğazı'nın açılmasını ve ablukanın şartlı olarak kaldırılmasını içeren "büyük bir anlaşmaya" yakın olduğunu duyurdu [2]. Ancak bu anlaşmanın resmi imzasına kadar CENTCOM, Tahran üzerindeki baskıyı sürdürmek için deniz ablukasının sıkı bir şekilde uygulanmasına hiçbir değişiklik yapılmadan devam edileceğini vurguladı [3].