تحریم ۴ صرافی بزرگ رمزارز ایران توسط آمریکا؛ شوک «خشم اقتصادی»

جزئیات تحریم‌های جدید و نهادهای هدف دفتر کنترل دارایی‌های خارجی وزارت خزانه‌داری آمریکا (اوفک) در روز سه‌شنبه ۱۲ خرداد ۱۴۰۵ (۲ ژوئن ۲۰۲۶)، چهار صرافی اصلی ارز دیجیتال ایران را به فهرست اتباع ویژه تعیین‌شده (SDN) اضافه کرد [۱]. این اقدام که بزرگ‌ترین عملیات علیه اقتصاد دارایی‌های دیجیتال ایران محسوب می‌شود، پلتفرم‌های نوبیتکس، والکس، بیت‌پین و رمزینکس را هدف قرار داده است [۴]. علاوه بر این نهادها، چهار نفر از مدیران ارشد نوبیتکس از جمله امیرحسین راد (رئیس هیئت‌مدیره) و سید علی خویی (مدیرعامل) نیز در لیست تحریم‌های فردی قرار گرفتند [۲].

اتهامات مطرح شده علیه نوبیتکس و سایر پلتفرم‌ها وزارت خزانه‌داری آمریکا مدعی است که نوبیتکس در سال ۲۰۲۵ بیش از ۵۰ درصد از کل ورودی‌های رمزارز ایران را پردازش کرده و نقش کلیدی در دور زدن تحریم‌ها ایفا کرده است [۵]. بر اساس بیانیه رسمی، این صرافی متهم به تسهیل تراکنش‌های مرتبط با سپاه پاسداران، گروه‌های باج‌افزاری و کمک به بانک مرکزی ایران برای دسترسی به صدها میلیون دلار استیبل‌کوین جهت حمایت از ارزش ریال شده است [۱][۴]. همچنین ادعا شده که این پلتفرم‌ها در زمان قطع اینترنت در جریان درگیری‌های اخیر، به جابه‌جایی ثروت نزدیکان به حاکمیت به خارج از کشور کمک کرده‌اند [۵].

واکنش صرافی‌های ایرانی و وضعیت دارایی کاربران بلافاصله پس از انتشار این خبر، صرافی‌های نوبیتکس، والکس و بیت‌پین با انتشار بیانیه‌هایی جداگانه به کاربران خود اطمینان دادند که دارایی‌های آن‌ها در امنیت کامل است [۳]. نوبیتکس اعلام کرد که وقوع چنین سناریویی را از سال‌ها پیش پیش‌بینی کرده و زیرساخت‌های خود را برای تداوم خدمات در شرایط تحریمی آماده کرده بود [۲]. والکس نیز تأکید کرد که دارایی کاربران در کیف‌پول‌های امن و ایزوله نگهداری می‌شود و این تحریم‌ها خللی در مالکیت شخصی افراد بر دارایی‌هایشان ایجاد نخواهد کرد [۳].

پیامدهای بین‌المللی و تحریم‌های ثانویه اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، تصریح کرد که واشینگتن مسیر پول را در هر دو سیستم بانکی و دارایی‌های دیجیتال دنبال خواهد کرد [۴]. این تحریم‌ها به معنای مسدود شدن تمامی دارایی‌های این شرکت‌ها در حوزه قضایی آمریکا و ممنوعیت معامله اتباع آمریکایی با آن‌هاست. علاوه بر این، مؤسسات مالی خارجی و صرافی‌های بین‌المللی که به همکاری با این چهار پلتفرم ادامه دهند، ممکن است با تحریم‌های ثانویه آمریکا و قطع دسترسی به سیستم دلار مواجه شوند [۱][۲]. این موضوع می‌تواند دسترسی کاربران ایرانی به بازارهای جهانی را بیش از پیش محدود کند.