پیش‌بینی ۵۳ لیر برای هر دلار؛ شوک جدید بانک‌های بزرگ به بازار ارز ترکیه

اجماع بانک‌های بزرگ بر روی عدد ۵۳ با ورود به نیمه دوم سال ۲۰۲۶، موسسات مالی بین‌المللی پیش‌بینی‌های خود را برای نرخ برابری دلار به لیر ترکیه (USD/TRY) به‌روزرسانی کرده‌اند. بر اساس گزارش‌های منتشر شده در ۱۹ جولای ۲۰۲۶، بانک‌های بزرگی نظیر ING Global و موسسه تحلیلی Capital Economics پیش‌بینی می‌کنند که ارزش هر دلار آمریکا تا پایان سال جاری میلادی به ۵۳ لیر خواهد رسید [۱][۲]. این در حالی است که بانک‌های دیگری مانند دویچه بانک و جی‌پی مورگان نیز اعدادی در محدوده ۵۱ تا ۵۳.۵ لیر را برای پایان سال ۲۰۲۶ هدف‌گذاری کرده‌اند [۱][۵].

عوامل محرک کاهش ارزش لیر در سال ۲۰۲۶ تحلیلگران معتقدند چندین عامل کلیدی در این افت ارزش نقش دارند. نخست، تداوم تورم که علیرغم سیاست‌های انقباضی، همچنان در محدوده ۳۰ درصد باقی مانده است [۳]. دوم، تنش‌های ژئوپلیتیک در منطقه که منجر به افزایش قیمت انرژی شده است؛ ترکیه به عنوان یکی از بزرگترین واردکنندگان نفت و گاز، به شدت در برابر نوسانات قیمت سوخت آسیب‌پذیر است [۲]. این شوک‌های انرژی باعث شده تا مسیر کاهش تورم (Disinflation) با وقفه مواجه شود و فشار بر لیر افزایش یابد.

سیاست‌های بانک مرکزی و نظرسنجی بازار بانک مرکزی جمهوری ترکیه (TCMB) در آخرین نشست‌های خود نرخ بهره را در سطح ۳۷ درصد تثبیت کرده است تا با فشارهای تورمی مقابله کند [۳]. با این حال، نظرسنجی از فعالان بازار نشان می‌دهد که انتظارات تورمی همچنان بالاست. در نظرسنجی ماه ژوئن ۲۰۲۶، شرکت‌کنندگان پیش‌بینی کردند که نرخ دلار در پایان سال به حدود ۵۱.۴۷ لیر برسد، اما با تحولات اخیر جولای، بسیاری از بانک‌ها این رقم را به سمت ۵۳ لیر اصلاح کرده‌اند [۳][۴].

چشم‌انداز اقتصادی و تاثیر بر سرمایه‌گذاران بانک Garanti BBVA در گزارش جولای ۲۰۲۶ خود اشاره کرده است که اگرچه لیر در حال کاهش ارزش اسمی است، اما بانک مرکزی سعی دارد این فرآیند را به صورت «کاهش ارزش مدیریت‌شده» پیش ببرد تا از شوک‌های ناگهانی جلوگیری کند [۴]. با این حال، برای سرمایه‌گذاران، مرز ۵۰ لیر که در ماه‌های اخیر شکسته شد، یک نقطه روانی مهم بود و اکنون هدف ۵۳ لیر نشان‌دهنده تداوم استراتژی کاهش ارزش تدریجی برای حفظ رقابت‌پذیری صادرات و مدیریت کسری حساب جاری است [۲][۴]. پیش‌بینی‌های اولیه برای سال ۲۰۲۷ نیز از احتمال رسیدن قیمت دلار به بیش از ۶۰ لیر حکایت دارد [۱][۲].