Türkiye'nin Zonguldak ilindeki bir grup lise öğrencisi, aydınlatma sağlarken aynı zamanda ortamdaki hava kirleticilerini emip temizleyebilen akıllı bir sokak lambası prototipi tasarlayıp üretti.
Önemli bir bilimsel gelişme olarak, Türkiye'nin sanayi ve madencilik merkezlerinden biri olarak bilinen Zonguldak'taki lise öğrencileri, hava kirliliğiyle mücadele için yaratıcı bir çözüm sundu. Bu gençler, sokak lambalarının bir prototipini tasarlayarak, mevcut kentsel altyapının vatandaşların yaşam kalitesini artırmak için kullanılabileceğini gösterdi [1].
Öğrencilerin Yenilikçi Projesinin Detayları Yerel bir bilim fuarında tanıtılan bu proje, yoğun kentsel alanlardaki partikül maddelerin zararlı etkilerini azaltmayı amaçlayan yetenekli öğrencilerin kolektif çalışmasının bir sonucudur. Bu sokak lambası sadece yolları aydınlatma görevini üstlenmekle kalmıyor, aynı zamanda endüstriyel faaliyetlerden kaynaklanan zararlı gazları ve tozları havadan ayırabilen gelişmiş emiş ve filtrasyon sistemleriyle donatılmış durumda [2].
Temizleyici Lambaların Çalışma Mekanizması Öğrenciler tarafından üretilen prototip, lambanın üst kısmına yerleştirilmiş bir emiş fanı içeriyor. Bu fan, kirli ortam havasını aktif karbon ve HEPA filtreleri de dahil olmak üzere çok katmanlı filtreler içeren bir hazneye yönlendiriyor. Hava bu filtrelerden geçip partikül maddeler ve kimyasal kirleticiler temizlendikten sonra, temiz hava lambanın alt kısmından ortama geri veriliyor. Ayrıca cihaz, verileri gerçek zamanlı olarak bir veri merkezine gönderen hava kalitesi ölçüm sensörleriyle donatılmıştır [1][3].
Projenin Zonguldak İçin Önemi Bu proje için Zonguldak şehrinin seçilmesi tesadüf değildi. Kömür madenleri ve termik santrallerin varlığı nedeniyle bu şehir, hava kalitesi konusunda her zaman ciddi zorluklarla karşı karşıya kalmıştır. Projeyi tasarlayan öğrenciler, bu lambaların şehrin hassas noktalarına toplu olarak kurulmasıyla, yayaların nefes alma seviyesindeki kirletici konsantrasyonunun önemli ölçüde azaltılabileceğine inanıyor [3].
Gelecek Vizyonu ve Endüstriyel Gelişim Bu öğrenci icadı, yerel yetkililerin ve çevre uzmanlarının dikkatini çekti. Şu anda geliştirici ekip, bu prototipi yükseltmek ve seri üretim olasılığını incelemek için belediye ve teknoloji şirketleriyle görüşmelerini sürdürüyor. Fanlar ve filtrasyon sistemleri için gereken enerjiyi sağlamak amacıyla güneş panellerinin kullanılması, bu akıllı yapıların tam kendi kendine yeterliliği için gelecekteki planlardan biridir [2]. Bu başarı, genç neslin yerel bilgi ve bireysel yaratıcılığı kullanarak küresel sorunları çözme konusundaki yüksek potansiyelini göstermektedir.
Zonguldaklı öğrenciler yeni sokak lambasına yerleştirilen hava filtrasyon sisteminin performansını sergiliyor.
linkKaynaklar
- Zonguldak'ta ortaokul öğrencileri havayı temizleyen sokak lambası prototipi geliştirdi — En Son Dakika (2026-06-25)
- Genç Mucitlerden Temiz Hava İçin Akıllı Sokak Lambası — TRT Haber (2026-06-26)
- Zonguldak'ta Hava Kirliliğine Öğrenci Çözümü — Pusula Gazetesi (2026-06-24)



