بحران اشتغال در دیاربکر؛ چرا نهادهای کلیدی پشت یک میز نمی‌نشینند؟

شکاف میان وعده و عمل در مدیریت شهری گزارش‌های منتشر شده در ۱۳ جولای ۲۰۲۶ نشان می‌دهد که علی‌رغم ادعاهای مکرر درباره نبود شغل در دیاربکر، واقعیت در شهرک‌های صنعتی (OSB) کاملاً متفاوت است. طبق تحلیل‌های رسانه‌ای، مدیران شهرک صنعتی دیاربکر اعلام کرده‌اند که آمادگی دارند در کمتر از ۲۴ ساعت، بیش از ۱۰۰۰ نیروی کار را در واحدهای تولیدی جذب کنند [۱]. با این حال، فقدان یک سازوکار اجرایی میان شهرداری و مدیریت صنعتی باعث شده است که این فرصت‌ها بدون استفاده باقی بماند. حدود شش ماه پیش، دیدارهایی میان شهرداران منتخب و مدیریت OSB انجام شد، اما این نشست‌ها فراتر از «عکس‌های یادگاری» نرفته و به هیچ پروتکل رسمی منجر نشده است [۱].

نیاز صنعت به نیروی متخصص و نقش کمرنگ دانشگاه یکی از چالش‌های اصلی در مسیر اشتغال‌زایی دیاربکر، عدم تطابق مهارت‌های فارغ‌التحصیلان با نیازهای بازار کار است. در حالی که دانشگاه دجله به عنوان قطب علمی منطقه شناخته می‌شود، همکاری استراتژیک این نهاد با بخش صنعت برای تربیت نیروی متخصص همچنان در سطح ضعیفی قرار دارد. اگرچه تلاش‌هایی برای ایجاد دانشکده‌های فنی در داخل شهرک‌های صنعتی صورت گرفته است [۲]، اما فقدان یک میز مشترک که در آن دانشگاه، شهرداری و صنعت به طور منظم برنامه‌ریزی کنند، باعث شده است که نرخ بیکاری جوانان تحصیل‌کرده همچنان بالا بماند.

الگوی موفق غازی‌آنتپ؛ درسی برای دیاربکر کارشناسان اقتصادی با مقایسه وضعیت دیاربکر با شهرهایی مانند غازی‌آنتپ، بر ضرورت تغییر رویکرد مقامات محلی تأکید دارند. در غازی‌آنتپ، شهرداری، اتاق بازرگانی، دانشگاه و سازمان İŞKUR در یک میز مشترک حضور دارند و برنامه‌های آموزشی را دقیقاً بر اساس نیاز کارخانه‌ها تنظیم می‌کنند [۱]. این در حالی است که در دیاربکر، برنامه‌های اشتغال‌زایی اغلب به پروژه‌های موقت و محدود، نظیر جذب ۱۹۵ نفر برای فعالیت‌های خدماتی در مدارس، خلاصه می‌شود که نمی‌تواند تأثیر پایداری بر اقتصاد منطقه داشته باشد [۳].

ضرورت عبور از سیاست به سمت اقتصاد در فضای فعلی سال ۲۰۲۶، انتظار می‌رود که مدیریت شهری دیاربکر از جملات کلیشه‌ای و دیدارهای تشریفاتی عبور کرده و به سمت امضای قراردادهای اجرایی حرکت کند. اقتصاد با ارقام و نتایج صحبت می‌کند، نه با نیت‌های خوب. برای رسیدن به هدف اشتغال ۵۵ هزار نفری در فازهای جدید شهرک صنعتی، اتحاد میان «مثلث طلایی» شهرداری، دانشگاه و صنعت یک انتخاب نیست، بلکه یک ضرورت حیاتی برای بقای اقتصادی منطقه است [۱][۲].