بحران در بیمارستان‌های دانشگاهی ترکیه: رقابت نابرابر با بیمارستان‌های شهری

شکاف تکنولوژیک و زیرساختی گزارش‌های منتشر شده در اواسط ژوئیه ۲۰۲۶ نشان می‌دهد که بیمارستان‌های دانشگاهی ترکیه در رقابت با «بیمارستان‌های شهری» (Şehir Hastaneleri) که با مدل مشارکت عمومی-خصوصی اداره می‌شوند، به شدت عقب مانده‌اند. سعدالدین هولاگو، نماینده مجلس و رئیس سابق دانشگاه، هشدار داده است که ساختمان‌ها و تجهیزات بیمارستان‌های دانشگاهی به شدت فرسوده شده‌اند [۱]. در مقابل، بیمارستان‌های شهری با کانسپت هتل‌داری لوکس و آخرین فناوری‌های روز دنیا، بیماران و کادر درمان را به خود جذب می‌کنند. این عدم توازن باعث شده تا بیمارستان‌های آموزشی که قلب تپنده تحقیقات پزشکی هستند، در ارائه خدمات رقابتی ناتوان بمانند [۳].

وضعیت معیشتی اساتید و بحران نیروی انسانی یکی از بحرانی‌ترین ابعاد این مسئله، وضعیت اقتصادی اساتید دانشگاه است. در حالی که پزشکان متخصص در بیمارستان‌های دانشگاهی می‌توانند پس از ساعت ۴ بعدازظهر بیمار خصوصی بپذیرند، اساتید رشته‌های غیرپزشکی در دانشگاه‌ها با مشکلات معیشتی شدیدی دست و پنجه نرم می‌کنند [۱]. علاوه بر این، توزیع نامتوازن نیروها به یک معضل تبدیل شده است؛ بیمارستان‌های دانشگاهی با انباشت اساتید و کمبود دستیار (رزیدنت) مواجه‌اند، در حالی که در بیمارستان‌های شهری تعداد دستیاران بسیار زیاد و تعداد اساتید با تجربه اندک است [۳]. این وضعیت، کیفیت آموزش به نسل بعدی پزشکان را به شدت تحت‌الشعاع قرار داده است.

بار مالی سنگین بیمارستان‌های شهری بر بودجه سلامت آمارهای رسمی مربوط به نیمه اول سال ۲۰۲۶ نشان‌دهنده هزینه‌های سرسام‌آور بیمارستان‌های شهری برای دولت است. تنها در شش ماهه نخست سال ۲۰۲۶، مبلغ ۷۰.۱ میلیارد لیر ترکیه از بودجه وزارت بهداشت صرف پرداخت به شرکت‌های پیمانکار این بیمارستان‌ها شده است [۲]. این رقم در حالی است که کل هزینه پرداختی به این ۱۸ بیمارستان در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۱۱ میلیارد لیر بود. منتقدان بر این باورند که تخصیص چنین بودجه‌های کلانی به پروژه‌های مشارکت عمومی-خصوصی، سهم بیمارستان‌های دولتی و دانشگاهی را از منابع ملی کاهش داده و آن‌ها را در آستانه ورشکستگی قرار داده است [۴].

ضرورت اصلاحات ساختاری در سیستم درمانی در پاسخ به این بحران، دولت ترکیه تلاش‌هایی را برای بازنگری در ساختار مدیریت بیمارستان‌های دانشگاهی آغاز کرده است. در ۱۲ ژوئیه ۲۰۲۶، مقررات جدیدی برای مراکز تحقیقاتی و درمانی دانشگاهی منتشر شد که هدف آن هماهنگی بیشتر بین آموزش و خدمات درمانی است [۱]. با این حال، کارشناسان معتقدند بدون بهبود واقعی حقوق اساتید و نوسازی تجهیزات فرسوده، بیمارستان‌های دانشگاهی نمی‌توانند جایگاه علمی خود را در برابر جذابیت‌های مالی و رفاهی بیمارستان‌های شهری حفظ کنند. آینده نخبگان پزشکی ترکیه به تعادل میان این دو سیستم بستگی دارد.